HIER voor energie-initiatieven
Hier vind je alles voor en over duurzame energie-initiatieven. Over samen energie besparen en opwekken, met de buurt van het gas af, en flexibiliteit in de wijk.
HIER opgewekt 2026 | 20 maart, Apeldoorn
Het grootste landelijke event over collectief energie besparen, opwekken en duurzame warmte. Kom je ook?
Wat zijn energiecoöperaties en bewonersinitiatieven?
Laatste artikelen:
Wat is energiedelen in een energiegemeenschap?
Binnen een energiegemeenschap is het mogelijk om opgewekte stroom van de ene deelnemer te verrekenen met gebruikte stroom van een ander. Dit noemen we energiedelen. In dit artikel leggen we uit hoe
Het energiesysteem uitgelegd: het stroomnet, markten en partijen
Om te zorgen dat het Nederlandse stroomnet altijd stroom levert, moet het hele energiesysteem functioneren. In dit artikel leggen we uit hoe dat eruitziet, welke markten relevant zijn, en wat de
Elektrisch rijden: wat betekent dat voor het stroomnet in de buurt?
Dat er steeds meer elektrische auto’s komen, zorgt voor druk op stroomnetten in buurten. Wat is precies het probleem, wat is de verwachting voor de komende jaren, en welke oplossingen zijn er al?
Warmtepompen en het stroomnet in de buurt
Warmtepompen zorgen voor een flinke stijging van het elektriciteitsverbruik in huishoudens. Samen met elektrische auto’s zijn ze een belangrijke reden voor de verzwaring van het elektriciteitsnet. Wat
Netcongestie in de buurt: praktische stappen naar een buurtenergieplan
Steeds meer buurten lopen tegen netcongestie aan. Dit betekent dat het elektriciteitsnet overbelast raakt doordat we meer stroom gebruiken. Daarvoor zijn voornamelijk twee oplossingen mogelijk: het
Wat wordt bedoeld met flexibiliteit op het stroomnet?
Het woord flexibiliteit komt steeds vaker terug in artikelen en rapporten over onze elektriciteitsvoorziening. In dit artikel lees je waarom dat zo is en wat ermee bedoeld wordt.
Netcongestie in straten en buurten: het probleem uitgelegd
We gebruiken steeds meer elektriciteit, terwijl onze lokale stroomnetten daar niet op zijn ontworpen. Daardoor ontstaan steeds vaker knelpunten in straten en buurten. Wat is precies het probleem
Bouwen aan vertrouwen: in Harderwijk doen gemeente en energiecoöperatie het samen
In Harderwijk timmert energiecoöperatie Endura al bijna tien jaar aan de weg. De komst van de klusteams heeft de samenwerking met de gemeente een flinke kick-start gegeven. Inmiddels bouwen ze samen
Energiecoöperatie in Buitenpost realiseerde in 2 jaar een collectief zonnedak
Op het manegedak in het Friese Veenklooster liggen 233 zonnepanelen van Energie Coöperatie Buitenpost. Ondanks de lastigheden waar energiecoöperaties mee te kampen hebben bij zonnedaken, is het
Energiearmoede in Nederland: de cijfers
Een van de meest schrijnende cijfers van de energietransitie, zijn de energiearmoedecijfers. Maar wat wordt er precies met energiearmoede bedoeld en hoe ziet energiearmoede in Nederland eruit? HIER
Mini-warmtenetten in opkomst: lessen uit de pilots
Samen met je buren van het gas af gaan biedt veel voordelen. Daarom wordt op diverse plekken in Nederland flink geëxperimenteerd met mini-warmtenetten. Hoe begin je? En welke lessen zijn er uit de
Bouwsteen voor lokale samenwerking: de DAEB in Stichtse Vecht
Sinds begin 2025 kunnen inwoners van twaalf kernen langs de Vecht terecht bij Energiecoöperatie Duurzame Vecht (EDV). Dankzij een samenwerking met de gemeente, bundelden de reeds bestaande stichting
Handreiking DAEB: Dienst van Algemeen Economisch Belang
Lokale energiecoöperaties en bewonersinitiatieven zijn waardevolle partners voor gemeenten. Toch ontbreekt vaak structurele financiering. De Dienst van Algemeen Economisch Belang (DAEB) kan een
Bouwsteen voor lokale samenwerking: de DAEB in Soest
In Soest werken gemeente en inwoners samen aan een duurzame toekomst. Lokale initiatieven zoals Energie Actief Soest en Energiecoöperatie Soester Energie helpen met advies, energiebesparing en het
Bouwsteen voor lokale samenwerking: de DAEB in Leiden
Energiek Leiden is al ruim twaalf jaar actief. Eerst als stichting, inmiddels als coöperatie. Samen met energiecoöperaties uit de omliggende gemeenten kocht Energiek Leiden twee windmolens. Met een
Welke sociale media zet je wanneer in? Slim zichtbaar zijn als bewonersinitiatief
Hoe zorg je dat bewoners, partners en gemeente weten wat jullie als bewonersinitiatief doen? Naast een website kun je met sociale media veel bereiken. Alleen: er zijn zóveel kanalen – Facebook
Samenwerken met gemeente en partners aan een aardgasvrije buurt: de basics
Naarmate je bewonersinitiatief voor een aardgasvrije buurt vordert en serieuzer wordt, merk je dat je partners nodig hebt. De gemeente, adviseurs, bedrijven, andere bewonersinitiatieven
Hoe maak je overlast van windmolens voor omwonenden zo klein mogelijk?
Hoe zorg je dat de omwonenden van een windpark zo min mogelijk hinder ondervinden van de turbines? De belangrijkste tip: ga vanaf het allereerste moment in gesprek met de bewoners en maak glasheldere
Communicatieplan opstellen: hoe doe je dat?
Je wilt buren, wijk-, dorps- of stadsbewoners aanspreken om deel te nemen aan je duurzame-energieproject. Maar wat ga je vertellen, aan wie? Hoe wil je die mensen bereiken en hoe ga je ze interesseren
Analyse verkiezingsprogramma's 2025: groene energie & bewonersinitiatieven
Op 29 oktober 2025 gaat Nederland naar de stembus voor de Tweede Kamerverkiezingen. De uitslag bepaalt in grote mate het energiebeleid voor de komende jaren. Politieke partijen denken verschillend
Gedeelde lusten, verdeelde lasten: hoe omgevingsfondsen écht impact maken
Opwek van energie op Rijksgrond (OER): 11 veelgestelde vragen en antwoorden
Het Rijk draagt met Energie op Rijksgrond bij aan de realisatie van de doelen uit de Klimaatwet. Het landelijk programma Opwek van Energie op Rijksvastgoed (OER) voert dat uit. In dit artikel geven we
Communicatietips voor bij coöperatieve windprojecten
Windmolens hebben een grote impact op de directe omgeving. Goed communiceren met betrokkenen – van partners tot omwonenden – is een belangrijk en continu proces. Waar kunnen energiecoöperaties bij hun
Ledenbetrokkenheid = coöperatieve dialoog
‘Gehoord worden’ is voor de meeste leden van coöperaties een belangrijk punt. Een goede coöperatieve dialoog met leden zorgt voor een grotere groep betrokken leden, een betere kwaliteit van
Communicatiekansen in drie categorieën: gangbaar, meelift en ludiek
Energiecoöperatie CALorie Energie deelt in haar communicatieplan de communicatiemiddelen in in drie categorieën: gangbare communicatie, meeliftcommunicatie en ludieke communicatie. In dit artikel lees
Mensen echt raken met je energie-initiatief? Zorg dat ze zich herkennen in jouw 'waarom'
Waarom is de ene organisatie wel succesvol en andere niet? Om mensen te raken, moeten ze zich in jouw waarom kunnen herkennen. Aldus Simon Sinek, bekend van één van de meest bekeken TED Talks aller
Vrijwilligers boeien, binden en behouden
Lokale energie-initiatieven en energiecoöperaties zijn afhankelijk van de vrijwillige inzet van hun leden. Maar hoe houd je vrijwilligers langere tijd betrokken en gemotiveerd? Twee
Wijkgericht waterzijdig inregelen: toolkit en stappenplan
Zo krijg je media-aandacht voor je lokale energieproject
Bij een mijlpaal in de ontwikkeling van een zon- of warmteproject, of bij de oprichting van je coöperatie wil je graag aandacht krijgen in lokale media. Hoe pak je dat aan? We geven vijf tips. In dit
Tig mogelijkheden om netcongestie te omzeilen met zonne-energieprojecten
Het elektriciteitsnet is grotendeels vol. Er ontstaan steeds vaker congestieproblemen, waardoor wind- en zonneparken niet meer overal aangesloten kunnen worden. Aangezien de transitie naar duurzaam
Dorps- of stadsgenoten betrekken bij je energiecoöperatie: de belangrijkste tips
Hoe betrek je meer dorps- of stadsgenoten bij je energiecoöperatie? Hoe vind je deelnemers voor je zon-, windproject? Hoe vind en behoud je vrijwilligers, en bereik je nieuwe doelgroepen buiten de
Gemeentelijke verkiezingsprogramma's: wat moet er zeker in staan?
Op woensdag 18 maart 2026 is het weer zover: de gemeenteraadsverkiezingen! Lokale politieke partijen zijn de komende weken druk met het schrijven van de verkiezingsprogramma's. Veel organisaties doen
"Stop met participatie, ga voor mede-eigenaarschap." Hoe je de energietransitie wél van bewoners maakt
CALorie laat zien: een warmtepomp loont, ook zonder perfecte isolatie
Cijfers over het besparingspotentieel van warmtepompen lopen behoorlijk uiteen. Energiecoöperatie CALorie nam de proef op de som en onderzocht de daadwerkelijke prestaties door het energieverbruik van
Bouwstenen voor sterkere positie van lokale initiatieven in warmteprogramma
Gemeenten werken in 2025 en 2026 aan een warmteprogramma: de routekaart voor de warmtetransitie. Nu is het moment om bewonersinitiatieven te laten bijdragen aan het warmteprogramma, zodat bewoners een
Nieuwe energiewetten: wat moet je er écht over weten?
Er is veel belangrijke wetgeving op het gebied van energie in de maak of net aangenomen. Wat uit die wetten is nou echt relevant als je onderdeel bent van een energiegemeenschap, coöperatie of
Zo zet je succesvol een energiegemeenschap op
Lokaal energie delen via energiegemeenschappen biedt enorme kansen. Maar dan moet je wél aan alle randvoorwaarden voldoen op het gebied van wetgeving en techniek. Belangenorganisatie Energie Samen en
Sociaal en lokaal: opwekproject Zonnestroom van ZutphenEnergie
Iedereen moet kunnen profiteren van de energietransitie, vindt ZutphenEnergie. Daarom wil de coöperatie met zonnepark Zonnestroom helpen lokale energiearmoede aan te pakken.
Zoetermeer brengt lokale initiatieven in beweging met subsidieregeling
Begin 2023 opende gemeente Zoetermeer de subsidieregeling ‘Handen Ineen’. Bedoeld voor collectieve initiatieven die bijdragen aan de energietransitie en bewust laagdrempelig van opzet zijn. Zo wil de
Wat is een warmtenet (of stadsverwarming) en hoe werkt het?
Thuisbatterijen: zijn ze de investering waard?
In een thuisbatterij of thuisaccu sla je zelfopgewekte stroom van je zonnepanelen op voor een later moment. Zo gebruik je meer van je eigen zonnestroom en heb je minder stroom nodig van een
Communicatiekit Groene stroom checker: help bewoners te kiezen voor groen
Wil je bewoners informeren over échte groene stroom, en ze helpen een duurzame keuze te maken bij het afsluiten van een energiecontract? Gebruik dan de Groene stroom checker van HIER. Op deze pagina
Drie lessen uit de Energiehuiskamer in Amersfoort
In de Amersfoortse wijk Schothorst-Zuid is sinds 1 februari 2025 de Energiehuiskamer geopend. Een mooi opgeknapt pand op een centrale locatie: midden in het winkelcentrum. Bewoners kunnen er
Een warmtenet voor en door de buurt: KetelhuisWG bewijst dat het kan
Fossielvrij, betaalbaar en volledig in handen van het bewonerscollectief: KetelhuisWG is gestart met de aanleg van een buurtwarmtenet op het WG-terrein in Amsterdam. Hoe en met wie heeft ze dat
Duurzaam zonnedak: Zuiderlicht redt ‘weespanelen’
Met zonnepanelen ben je al heel goed bezig. Energiecoöperatie Zuiderlicht uit Amsterdam doet daar nog een schepje bovenop en redde tweedehands panelen die anders afval zouden worden. De coöperatie
Zonnepanelen zonder subsidie: deze VvE's kregen het voor elkaar
In Utrecht ontstond bij een groep VvE's het idee om gezamenlijk zonnepanelen te leggen. Inmiddels liggen er 105, zonder dat gebruik werd gemaakt van subsidie. Hoe pakten ze het aan? HIER sprak met
In gesprek met de gemeente? Handige kennis voor energie-initiatieven om paraat te hebben
Als bewonersinitiatief of energiecoöperatie op het gebied van energie besparen of opwekken, kom je op een punt dat je in gesprek gaat met de gemeente. Dan is het slim om kennis paraat te hebben over
Energie opwekken op Rijksgronden? Zo doe je dat!
Het programma Opwek van Energie op Rijksvastgoed (OER) heeft als doel om rijksgronden voor hernieuwbare energie in te zetten. Welke kansen liggen er om dit soort projecten met lokaal eigendom en
Coöperatieve warmtenetten: bewonersinitiatieven laten zien dat het kan
De ervaring wijst uit dat betrokkenheid van bewoners essentieel is voor het realiseren van een warmtenet. Deze en nog meer maatschappelijke kanten van een coöperatief warmtenet brengt HIER in beeld in
Ontwikkelfonds Warmte helpt warmteprojecten door de risicovolle fase heen
Op verschillende plekken in Nederland werken bewoners samen aan hun eigen gezamenlijke warmteoplossing. Bijvoorbeeld een warmtenet op basis van restwarmte of aquathermie. Met name de ontwikkelfase
Handleiding en stappenplan energiehuis oprichten
Op plekken waar relatief veel voortgang wordt geboekt bij het aardgasvrij maken van een wijk of dorp, wordt dezelfde belangrijke bouwsteen genoemd: een ‘energiehuis’. Het is een centraal punt in de
Drie lessen uit het energiehuis Huiskamer Aardgasvrij Pendrecht (Rotterdam)
In 2020 opende het energiehuis 'Huiskamer Aardgasvrij Pendrecht' in de wijk Pendrecht in Rotterdam. Culturele verschillen en financiële zorgen maken het gesprek met bewoners over aardgasvrij worden
Webinar terugkijken: Communiceren over de thuisbatterij, wat moet je daarvoor weten?
Veel huishoudens overwegen batterijen aan te schaffen nu de salderingsregeling gaat stoppen. Batterijen gaan ook een grote rol spelen in een elektriciteitsvoorziening die voor een groot deel is
De warmtetransitie: naar effectieve samenwerking tussen gemeenten en bewonersgroepen op vier verschillende werkterreinen
De ervaringen uit de praktijk laten zien dat het verduurzamen van de bestaande woningen ingewikkeld is. Dat geldt zowel voor energiebesparing als het aardgasvrij(ready) maken. Het tempo is laag en
In gesprek met Pure Energie: hoe zij gezamenlijk zon- en windprojecten ontwikkelt
Als je als energiecoöperatie wilt samenwerken met een projectontwikkelaar in een zon- of windproject, is het essentieel om elkaars perspectief en werkwijze goed te begrijpen. HIER sprak met
Vijf jaar energiehuis in Garyp: de drie belangrijkste lessen
In het Friese Garyp kunnen bewoners terecht bij het energiehuis voor advies over het aardgasvrij(ready) maken van hun woning. Het wordt gerund door de lokale energiecoöperatie Enerzjy Koöperaasje
Communicatiekit Douche bespaarchecker: ontdek hoeveel je kunt besparen onder de douche
Wil je huishoudens informeren over hoeveel ze kunnen besparen onder de douche? Gebruik de Douche bespaarchecker van HIER. Hiermee geef je bewoners gemakkelijk inzicht in hoeveel water en energie ze
Wieneke en Roelof uit Hengelo: ervaring met zelf bewonersinitiatief beginnen
Wieneke en Roelof zijn 9 jaar geleden in een jaren ’80-huis in Hengelo komen wonen in een wijk met veel soortgelijke huizen uit dezelfde periode. In hun zoektocht naar mogelijkheden om hun huis te
De zonnestroomboiler: een slimme manier om zoveel mogelijk uit je zonnestroom te halen
Met de aanstaande afschaffing van de salderingsregeling zoeken veel huiseigenaren naar oplossingen om optimaal gebruik te maken van hun zelfopgewekte stroom. Een van de meest besproken innovaties is
Communicatiekit Warmtepomp bespaarchecker: help bewoners beslissen of een warmtepomp de moeite waard is
Wil je bewoners helpen bij de vraag of een hybride of all electric warmtepomp voor hun woning de moeite waard is? Gebruik de Warmtepomp bespaarchecker van HIER. Hiermee bereken je gemakkelijk de
Wat gebeurt er met de terugleverkosten van zonnestroom als de salderingsregeling wordt afgeschaft?
Energiebedrijven brengen tegenwoordig kosten in rekening als je zonnestroom teruglevert aan het elektriciteitsnet: terugleverkosten (ook bekend als "terugleverboete"). Maar wat kun je verwachten als
Communicatiekit Zonnepanelen checker: help bewoners hun terugverdientijd te berekenen
Wil je bewoners informeren over wat zonnepanelen nog opleveren nu de salderingsregeling wordt afgeschaft? Gebruik de Zonnepanelen checker van HIER. Hiermee geef je bewoners een eerlijk en objectief
De energiegemeenschap: wat is het?
Je hoort de term energiegemeenschap steeds vaker. Wat is een energiegemeenschap eigenlijk? Waar komt de term vandaan? En wat kan je er mee?
Bewonersinitiatieven in regio Nijmegen richten steunpunt energietransitie op
Begin 2024 hebben bewonersinitiatieven die zich richten op energiebesparing en aardgasvrije buurten in Nijmegen en omgeving een gezamenlijk steunpunt opgericht. Hiermee worden knelpunten opgelost
Onderzoek CE Delft & TNO: wat leveren zonnepanelen op zonder salderingsregeling?
De salderingsregeling maakte zonnepanelen jarenlang financieel aantrekkelijk. Nu wil het kabinet de salderingsregeling per 1 januari 2027 afschaffen*. Wat betekent dat voor de energierekening van
Van Groene Sint tot Klimaatburgemeester: hoe Jelle Duinoord duurzaam maakt
Beslisboom zonnepalen: help bewoners slim te kiezen
Organiseren van een energiecoöperatie: de basics
Of je nu net begint met het verkennen hoe je samen energie kunt opwekken, of een doorgewinterde energiecoöperatie bent; je kunt de organisatie altijd verbeteren. Een initiatief met een sterke
Pubquiz energie besparen; speel 'm met je buurt!
Niets zo gezellig als een pubquiz. En als deelnemers ook nog wat leren over energie besparen, is dat natuurlijk helemaal mooi meegenomen. Dus download de benodigdheden, organiseer een avond in jouw
Omvormers bij zonnepanelen kunnen slimmer worden (en dat is nodig)
Gratis hulp bij collectief energie besparen: vijf aanpakken van de Participatiecoalitie
Aan de slag met energie besparen in de buurt? De Participatiecoalitie biedt bewonersgroepen en gemeenten kosteloze ondersteuning aan bij het opzetten van collectieve acties. We hebben verschillende
10 tips om de energie erin te houden
Als je actief bent bij een energiecoöperatie kan het zijn dat je na een tijdje ‘vrijwilliger-moeheid’ opmerkt. Bij anderen die hun enthousiasme verliezen, maar misschien ook wel bij jezelf. Hoe houd
Zo organiseer je een digitale ALV
Tijdens de coronapandemie was er een tijdelijke wet digitale ALV. Deze wet gaf toestemming om een virtuele algemene vergadering of ledenvergadering te houden, ook als de statuten dit niet faciliteren
De Coöperatie Code
Coöperaties kennen een eigen governance code waarbij transparantie en kwaliteit van goed bestuur centraal staan: de Coöperatie Code. Hij is opgesteld door de NCR, de Nationaal Coöperatieve Raad. In
5 tips voor een succesvol energie-initiatief
Wat bepaalt het succes van een energiecoöperatie? Beau Warbroek stelde zichzelf deze vraag en wijdde er een promotieonderzoek aan vanuit de Universiteit Twente. Hij bestudeerde 14 Friese
Eerste hulp bij opstarten: 7 tips voor beginnende initiatieven
Ook voor energie-initiatieven geldt vaak dat alle begin moeilijk is. Gelukkig is hulp nabij. Er zijn namelijk al vele initiatieven die je voorgingen en zij delen hun kennis graag. Christiaan Teule
Handleiding: 'Natuurvriendelijk isoleren'
Zonnepanelen op waterbassin
Communicatiekit SlimmeBuren overzicht: breng bewoners met elkaar in contact
Wil je bewoners stimuleren met elkaar in contact te komen over energie besparen? Gebruik dan het SlimmeBuren overzicht van HIER. Met dit platform bouw je aan een community en verlaag je de drempel tot
Collectieve actie zonwering in Houten
Wat ooit begon als bescheiden buurtinitiatief, is uitgegroeid tot een omvangrijke maatschappelijke organisatie met maar liefst 80 vrijwilligers en verschillende betaalde krachten: EnergieRijk Houten
Communicatiekit Energiehulp: maak energiecoaches zichtbaar
Hebben jullie energiecoaches en/of fixteams onder jullie hoede, en wil je dat zij beter zichtbaar zijn in de buurt? Wijs ze dan op het SlimmeBuren overzicht van HIER! Iedereen die actief is als
13 tips om meer deelnemers te vinden voor je energie-initiatief
Je bent al goed bezig als energiecoöperatie, maar je wilt graag meer deelnemers werven. Hoe pak je dat aan? Experts delen hun 13 tips voor een effectieve ledenwerving. Deelnemers werven kost tijd en
Knelpunteninventarisatie energiecoöperaties: knelpunten en kansen voor opschalen
Tegen welke knelpunten lopen energiecoöperaties aan? En welke oplossingsrichtingen zijn denkbaar? Dat zijn de belangrijkste vragen van het jaarlijkse knelpuntenonderzoek van HIER. De coöperatieve
Analyse Europese verkiezingsprogramma's 2024
De stempassen en kieslijsten voor de verkiezingen van het Europees Parlement zijn inmiddels verzonden. Op donderdag 6 juni 2024 mogen alle stemgerechtigden in Nederland weer een vakje aankruisen op
Huurders mee laten profiteren van zonnepanelen via een huurderscoöperatie
Sinds een paar jaar groeit het aantal energiecoöperaties voor en met huurders van woningcorporaties. Via deze constructie kunnen huurders zonder investering ook profiteren van de financiële voordelen
Warmtenet Terheijden zoekt nieuwe partners wegens praktische problemen bij aanleg
De uitrol van het warmtenet in Terheijden blijkt een stuk lastiger dan verwacht. Het project heeft te maken met vervuilde grond, stijgende kosten, aannemers die moeilijk te krijgen zijn en
Als bewonersinitiatief samenwerken met de gemeente en andere partners 
Wanneer je als bewonersinitiatief een project opzet om energie te besparen met de buurt, is het vroeg of laat interessant om met andere partijen samen te werken. Aan welke samenwerkingspartners kun je
Energiedelen in je buurt: de pilots FlexCity en Flexpower
De energietransitie betekent de komst van warmtepompen, zonnepanelen en elektrische voertuigen. Die zorgen voor een zwaardere belasting van het elektriciteitsnet, bijvoorbeeld wanneer de zon schijnt
Spanning in de straat: omgaan met netcongestie in het laagspanningsnet
Mede door de sterke groei van zonnestroom nemen spanningsklachten in het laagspanningsnet op steeds meer plaatsen toe. Hoe complex is deze kwestie? Hoe gaan netbeheerders ermee om? En wat kunnen
Van vijvers naar verwarming: Soester Energiecoöperatie pioniert met groeiend warmtenet
Lokale gemeenschappen nemen steeds vaker het voortouw bij het verkennen van nieuwe energiebronnen. Zo ook in Soest, waar een groep bewoners zich verenigde tot de Soester Energiecoöperatie. Ze
Zijn batterijen voor lokale energieprojecten een goed idee?
Door lokale netcongestie dromen steeds meer coöperaties over het opslaan van hun duurzaam opgewekte energie. Maar wanneer is dat interessant voor coöperatieve wind- en zonprojecten? Onderzoeksbureau
Bewoners ontzorgen bij energie besparen: twee aanpakken van bewonersinitiatieven
Een huis energiezuinig maken is voor veel mensen aardig ingewikkeld. Want wat kun je allemaal doen, en welke bedrijven kunnen je daarbij helpen? Als bewonersinitiatief kun je daar goed bij helpen door
In een minuut energie besparen door de cv-temperatuur te verlagen
Een simpele, maar effectieve maatregel om energie te besparen is het verlagen van de cv-keteltemperatuur. Aangezien deze laagdrempelige actie geen financiële investering vergt, is het ook interessant
In vogelvlucht door het warmtenet-jargon
Van expansiebochten tot vollooprisico's: de vaktermen over warmtenetten vliegen je soms om de oren. Om goed mee te kunnen praten als er plannen worden gemaakt voor een warmtenet, is het handig om de
Geothermie of aardwarmte, hoe werkt dat?
Geothermie, letterlijk aardwarmte, is warmte die wordt gewonnen uit de grond. De kern van de aarde is erg warm. Hoe dieper je de grond in gaat, hoe warmer het wordt. Die warmte kan worden gebruikt om
Warmtenetten met een bewonerscoöperatie: koplopers aan het woord
De realisatie van een warmtenet met betrokkenheid van een bewonerscoöperatie is een complex proces. Het goede nieuws is dat er inmiddels meerdere initiatieven zijn die dichtbij of zelfs al in de
Aan de slag met warmtepompen in de buurt: hoe kies je voor de juiste?
Warmtepompen zijn een belangrijk alternatief voor de vervanging van de cv-ketel. Daarom bekijken lokale bewonersinitiatieven welke mogelijkheden interessant zijn en regelen ze collectieve inkoopacties
Isolatiesector en SGS ontwikkelen aanpak vleermuisvriendelijk isoleren met eDNA
SGS en de isolatiesector hebben een protocol ontwikkeld om vleermuizen in spouwmuren op te sporen met een slimme eDNA-methode. Als de methode door de provincies wordt goedgekeurd, kunnen
Waterzijdig inregelen van radiatoren: een praktische handleiding
Het waterzijdig inregelen van cv-installaties in woonhuizen (ook wel cv-tuning of cv-optimalisatie) is een effectieve energiebespaarmaatregel. Gemiddeld levert het zo'n 10% tot soms wel 15%
Notitie HIER: 'De rol van een energiehuis'
Het kan jaren duren om een aardgasvrijplan voor een buurt te maken. Om te voorkomen dat die tijd verloren gaat, is het handig om direct te beginnen met gericht energie besparen. Een 'energiehuis' kan
Column: "bewonersgroepen nodig voor communicatie over congestie laagspanningsnet”
10 ervaringsverhalen over samen energie besparen
Sinds 2015 brengt HIER de Lokale Energie Monitor uit. De Monitor brengt de groei en impact van energiecoöperaties in beeld. Daarnaast zien we ook al een aantal jaren dat bewonersinitiatieven op het
VvE-bewoners maken duurzamere én goedkopere renovatie waar
Zes bewoners van een VvE aan het Scheveningse strand zijn de drijvende kracht achter de volledige verduurzaming van hun gebouw. Niet alleen zijn al veel gebreken opgelost, het gebouw heeft een
EnergieKronenberg wil in 2030 eerste energieneutrale dorp van Nederland zijn
EnergieKronenberg stelde rond 2017 een ambitieus doel. Het wil in 2030 het eerste Nederlandse energieneutrale dorp zijn. Om de dorpsbewoners mee te krijgen startte de stichting met energiecoaches en
Buurtteam Huijbergen helpt buren aan eerlijke offertes
In het dorp Huijbergen is begin 2023 een groepje van vier mannen een energie-initiatief gestart. Ze helpen medebewoners die willen verduurzamen over de drempel. Dat doen ze door hen werk uit handen te
EnergieWending: “Onze kracht is om samenwerkingen in de buurt te zoeken”
In het afgelopen anderhalve jaar hielp bewonersinitiatief EnergieWending zo’n 1000 woningen met energiebesparende maatregelen in Amsterdam stadsdeel West. Het initiatief groeide in die tijd van 2
Bewonersinitiatief Energie Actief Soest: “Vertrouwen is belangrijk”
Zestig Soestenaren zetten zich in voor het initiatief Energie Actief Soest. Samen willen ze met tal van activiteiten zorgen dat iedere inwoner van Soest op een haalbare en betaalbare manier kan
Werkgroep Energie Ingwierrum: “Wij geloven heel sterk dat praten de basis is”
Begin 2023 startten 10 bewoners van het Friese dorp Ingwierrum een de Werkgroep Energie Ingwierrum. De eerste actie is het schrijven van een dorpsvisie met het ambitieuze doel om in 2035
Buren in Bennekom delen kennis met elkaar over verduurzaming
Twee buren in Bennekom die los van elkaar hun huis aan het verduurzamen waren, hebben samen voor een sneeuwbaleffect in de wijk gezorgd. Inmiddels is bewonersinitiatief Koninklijke Buurt Bennekom
WarmteStem weet wat er in de wijk leeft en houdt de gemeente scherp
Terwijl de gemeente Amersfoort zich in rap tempo klaarmaakte voor de warmtetransitie in Schothorst-Zuid, begon onder de bewoners van de wijk enig gevoel van bezorgdheid te groeien. Een groepje actieve
De vrijwilligers van DiBo helpen Borne energie besparen
Wat begon als een duurzame ideeënmotor is uitgegroeid tot een professionele organisatie van vrijwilligers die de handen uit de mouwen steken. De Stichting Duurzame Initiatieven Borne (DiBo) helpt
Een sociale en duurzame wijk: Buurtbedrijf Zandweerd timmert aan de weg
In de wijk Zandweerd in Deventer is een bewonersgroep van zo’n dertig vrijwilligers actief die samen de sociale verbinding in de wijk wil versterken en de bewoners helpt met verduurzamen. En dat lukt
Handige relatiemanagement- en communicatiesoftware voor bewonersinitiatieven
Of je nu in je buurt met 200 huizen of in je regio met 1500 leden te maken hebt; als bewonersinitiatief wil je relaties beheren en gericht communiceren. Het liefst doe je dat gemakkelijk, veilig en
10 jaar Betuwewind: reden voor een tijdschrift
Betuwewind bestaat 10 jaar! En dat vieren ze met de uitgave van een magazine. Je leest er verhalen over het ontstaan, de nieuwste projecten en ontmoet de mensen van deze club. En alles over het
Rapport: Thuisbatterijen in de energietransitie
Oproep aan VvE’s: deel je ervaring met de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE)
Btw-tarief op zonnepanelen
Vanaf 1 januari 2023 betaal je als Nederlandse huizenbezitter geen btw meer voor de aanschaf van zonnepanelen. Voor die datum konden particulieren btw terugvragen van de Belastingdienst voor de
Een samenhangende energiebesparingsaanpak: zo doen ze het in West-Brabant
In West-Brabant zijn de afgelopen jaren langs de A-16 28 windmolens, in totaal 100 MW gebouwd. Daarbij is met de negen ontwikkelaars afgesproken dat een kwart van het rendement van de windmolens wordt
Holontool: inzicht in mogelijkheden van lokaal energiesysteem
Ga je in een wijk aan de slag met verduurzamen? Dan veranderen daarmee de energievraag en de belasting op het stroomnet. Om inzichten te geven in de gevolgen van de energietransitie op gebied van
Nieuwe opwekprojecten op Rijksgronden
Aanscherpte ‘Voorkeursvolgorde zon’: zon op land wordt moeilijker
Bewonersbelangen als je een warmtenet ontwikkelt: Warm Klapwijk en HVC delen ervaringen
In 2019 besloot gemeente Pijnacker-Nootdorp dat voor de wijk Klapwijk een alternatief voor aardgas gezocht moest worden. Vier jaar later ligt er een aanbod bij bewoners om aan te sluiten op een
Vleermuizen en na-isolatie: rem op warmtetransitie of nieuwe reden voor een buurtgerichte aanpak
Op 4 oktober heeft het ministerie van BZK een brief aan de Kamer gestuurd met daarin een tijdelijke oplossing voor woningeigenaren om spouwmuren en daken vogel- en vleermuisvriendelijk te kunnen
Monitor Financiële Participatie 2022: lokaal eigendom neemt in absolute zin toe
In de derde editie van de Monitor Financiële Participatie wordt de balans opgemaakt van het aandeel hernieuwbare energie (wind en zon) op land. Net als de Participatiemonitor in 2020 en 2021, is de
Drukte op het stroomnet en zonnepanelen die uitvallen: dit moet je weten
Artikelen over energietechnieken om op je eigen website te plaatsen
Wil je graag bewoners in je buurt informeren over hoe bepaalde technieken werken? Maar heb je zelf de tijd of kennis niet om artikelen te schrijven? HIER stelt kant en klare artikelen beschikbaar voor
Als energiecoöperatie samenwerken met andere partijen zoals gemeente en projectontwikkelaar
Vroeg of laat ga je als energiecoöperatie samenwerken met andere partijen, zoals de gemeente of een projectontwikkelaar. Welke positie kun je dan innemen? En hoe bouw je een goede relatie op? In dit
Analyse verkiezingsprogramma op thema’s groene energie en bewonersinitiatieven
De verkiezingsprogramma’s voor de Tweede Kamerverkiezing zijn bekend. HIER lichtte ze alle 18 door op de thema’s energie, bewoners en burgerinitiatieven. Hieronder zetten we onze bevindingen op een
Webinar terugkijken: Vleermuizen, de wet natuurbescherming en isolatie
Video's PAW: innovatieve aanpakken van bewonersinitiatieven
Het Programma Aardgasvrije Wijken heeft inmiddels behoorlijk wat proeftuinen waarin een bewonersinitiatief een grote rol speelt. In vier video's delen initiatiefnemers hoe hun innovatieve aanpak eruit
Videopodcast: Samenwerken aan een duurzaam warmtenet in de Vruchtenbuurt (Den Haag)
In aflevering 11 van de HARTstikke Groen videopodcast gaat presentator Linda van Laar samen met Jessica Rietveld en Eric Boessenkool van Warm in de Wijk in gesprek over het realiseren van een duurzame
Onderhandelingen Wet collectieve warmte lopen vast
Er is onenigheid over de concept-warmtewet. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), het Interprovinciaal Overleg (IPO) en de Unie van Waterschappen (UvW) willen bij de openbare aanwijsprocedure
Wordt het Ramplaankwartier de blauwdruk voor aardgasvrije wijken?
De blauwdruk voor de rest van Nederland. Zo ziet Eelco Fortuijn, oprichter en projectleider van stichting Zonnewarmte.NL (voorheen SpaarGas), het plan om de Haarlemse wijk Ramplaankwartier aardgasvrij
Warm Heeg deelt geleerde lessen in logboek
De initiatiefnemers van Warm Heeg zijn inmiddels al meer dan 10 jaar bezig. Als pioniers in de lokale warmtetransitie hebben ze gaandeweg veel geleerd. Doordat ze altijd hun ervaringen en stappen
Oproep: warmte-initiatieven gezocht voor onderzoek naar rol bij geothermieprojecten
HIER opgewekt onderzoekt samen met Energie Beheer Nederland (EBN) waar kansen en mogelijkheden liggen voor participatie bij geothermieprojecten. Hiervoor zoeken we een aantal warmte-initiatieven die
Geothermie biedt kansen voor lokale warmte-initiatieven – notitie Energie Samen
Nog maar weinig warmte-initiatieven houden zich serieus bezig met geothermie. Onder andere vanwege de grote schaal van dit type projecten – denk aan duizenden woningen – en de grote investeringen die
Whitepaper 'ComCoöp: de meerwaarde van samenwerkingen tussen bewonersinitiatieven en warmtebedrijven'
HIER en Next2Company hebben in een whitepaper uitgewerkt op welke manier de beste eigenschappen van bewonersinitiatieven en de commerciële warmtesector kunnen worden samengebracht. Voor zeker een
Publieke financiering is sleutel naar betaalbare coöperatieve warmtenetten
De BNG Bank (de bank voor Nederlandse gemeenten) heeft een financiële constructie gelanceerd: GROWE. Hiermee kunnen gemeenten of provincies bewonersinitiatieven aan betaalbare financiering helpen voor
Warmtecentrales op houtige biomassa - doorgaan of niet?
Er zijn in de media recent veel vraagtekens gezet bij de duurzaamheid van biomassa. Ondertussen zeggen experts dat de inzet ervan onmisbaar is om over te schakelen op duurzame energie. In dit artikel
Leden van coöperatie MeerEnergie worden aandeelhouder warmtenet
Buurtcoöperatie MeerEnergie uit de Amsterdamse wijk Middenmeer gaat restwarmte van een datacenter inzetten om huizen te verwarmen. De coöperatie, warmtenetwerkbedrijf Firan en datacenterbedrijf
Manifest: Utrechtse buurtinitiatieven nemen positie in over warmtenetten
Zeven buurtinitiatieven uit Utrecht stelden een gezamenlijk manifest op met daarin hun visie op de ontwikkeling van warmtetten in de stad. Ze geven daarbij aandachtspunten voor lokaal beleid rond
SER pleit voor hoogwaardige inzet biomassa met tijdelijke rol bij warmtecentrales
Duurzame biogrondstoffen – de nieuwe term voor biomassa - vormen een noodzakelijke en waardevolle bron voor een CO2-neutrale en circulaire economie en zijn nodig om de klimaatdoelen te halen. De
Versnelling in aanleg warmtenetten door 'Startmotor' van woningcorporaties en warmtebedrijven
Woningcorporaties en warmtebedrijven gaan op projectniveau snel tot afspraken komen over de aanleg van een warmtenet. De afspraken zijn vastgelegd in het zogenoemde ' Startmotorkader'. Het Rijk
Routekaart Nationale Biogrondstoffen kijkt naar beschikbaarheid biomassa komende tien jaar
Biomassa is een moeilijk en gevoelig onderwerp. In het recent uitgekomen SER rapport wordt duidelijk verteld hoe biomassa drie lastige transities in onze maatschappij en economie moet begeleiden
Wet collectieve warmtevoorziening kiest verkeerde volgorde besluitvorming
Het wetsvoorstel voor de nieuwe warmtewet bevat veel punten die op draagvlak kunnen rekenen bij bewonersinitiatieven, maar gaat in de huidige vorm niet goed werken. Dat is de kern van de reactie van
In Hengstdal, Nijmegen, komt het eerste modulaire duurzame warmtenet - Buurt Energie Systeem
Een Buurt Energie Systeem (BES) is een kleinschalige collectieve warmteoplossing, die 400 tot 800 woningen op een duurzame manier kan verwarmen. BES biedt de mogelijkheid om modulair wijk voor wijk
Duurzaam Hoonhorst wint prijs met dorpskachel
Duurzaam Hoonhorst is de trotse bezitter van de P-NUTS Award, dé aanmoedigingsprijs voor lokale duurzame energie. Het energie-initiatief won met haar houtgestookte dorpskachel de award voor Mooiste
Casusboek 'Het kan wel: Duurzame warmtenetten met lokale bronnen'
TNO, Energie Samen | Buurtwarmte en Drift laten in een inspirerend casusboek acht voorbeelden zien van lagetemperatuur-warmtenetten met lokale bronnen. Het gaat zowel om nieuwbouw als bestaande bouw
Biomassakachel verwarmt 94 Texelse woningen
Texel wil in 2020 helemaal in haar eigen energiebehoefte voorzien. Het eiland experimenteert erop los om die doelstelling te behalen. Ook met warmteprojecten, zoals de collectieve biomassakachel die
Rapport TNO: Duurzaamheid van geothermie in warmtenetten
Geothermie wordt vaak genoemd als een heilige graal in de warmtetransitie – zeker voor grotere steden met bestaande of nieuwe warmtenetten. Er zijn al enkele bronnen in gebruik en er lopen steeds meer
NVDE: 'Niet biomassa maar fossiele energie afbouwen'
Het besluit van het kabinet om te stoppen met de subsidie voor nieuwe projecten met biomassa voor lage temperatuur warmte (tot 100 graden) maakt het veel moeilijker en duurder om de gebouwde omgeving
Het zonnewarmtenet van Spaargas in vogelvlucht
SpaarGas Ramplaankwartier werkt in Haarlem aan een collectief duurzaam aardgasalternatief: het zonnewarmtenet. In een video legt projectleider Eelco Fortuijn helder uit hoe het systeem werkt.
Wat gaan bewonersinitiatieven en gemeenten doen onder de nieuwe warmtewet?
Minister Jetten heeft besloten dat in de nieuwe Warmtewet gemeenten alleen warmtebedrijven kunnen aanwijzen waarbij de infrastructuur – in meerderheid - in handen is van publieke partijen. De
Mini-docu: De Benedenbuurt op weg naar een eigen warmtenet
De Benedenbuurt komt steeds dichterbij een warmtenet. Om het te realiseren, wordt nauw samengewerkt door Coöperatie Warmtenet Oost Wageningen, gemeente Wageningen, en technisch partner Kelvin. Een
Houtige biomassa in warmtenetten: zijn er voldoende duurzame alternatieven?
Het advies van de SER om de toepassing van (houtige) biomassa in warmtenetten geleidelijk af te bouwen heeft ertoe geleid dat veel plannen zijn stopgezet. Wat betekent dat voor de doelstellingen van
Coöperatie Warmtenet Oost Wageningen (WOW) kiest commerciële warmtepartner
Coöperatie Warmtenet Oost Wageningen (WOW) heeft samen met haar partners gemeente Wageningen en de Woningstichting een commerciële warmtepartner gekozen om het warmtenet te gaan realiseren en
Verslag Kennissessie warmte 2.3: Financiering van het Wijkwarmtebedrijf
Je wijkwarmteplan voldoet aan alle eisen. Check. De samenwerking is goed geregeld. Check. En dan, de financiering. Check? Hoe organiseer je de financiering van je buurt warmtebedrijf? Het zoeken van
Jetten kiest voor warmte-infrastructuur in publieke handen
Minister Jetten heeft besloten dat warmtenetten in publiek handen moeten komen. In dit artikel lees je de belangrijkste onderdelen in de nieuwe wet die te maken hebben met de marktordening.
HIER opgewekt, de podcast #4: Aan de slag met warmtenetten
Met een warmtenet kunnen hele straten en wijken aardgasvrij gemaakt worden. Veel wijken zijn geschikt voor het aanleggen van een warmtenet. Dat maakt warmtenetten een goede optie om meerdere woningen
'Planken Zonder Gas': een logboek van lessen door KetelhuisWG
Energie uit duurzame bronnen halen, dat kan al lang. Maar hoe doe je dat voor een hele wijk midden in de stad? Met woningen én bedrijven. Met monumentale en nieuwe gebouwen? Op de website Planken
Muiderberg van het gas af: ‘De eerste leidingen liggen al in de grond’
In Muiderberg is het nu al duidelijk hoe het dorp van het gas af gaat. Sterker nog, de eerste leidingen voor een warmtenet op basis van aquathermie liggen al in de grond. Er moet echter wel nog een
Verslag kennissessie warmte #2.1: Kansen voor warmtecoöperaties binnen Warmtewet 2
De nieuwe Warmtewet 2 biedt kansen voor warmtecoöperaties, maar er zijn ook risico’s en knelpunten die moeten worden aangepakt. Dat is de conclusie van de kennissessie van HIER opgewekt en Buurtwarmte
Duurzame warmteopslag – Methoden voor woningen en wijken
Een van de grootste uitdagingen in de warmtetransitie is de opslag van warmte. Bij de gebouwde omgeving – en zeker de woningbouw – betekent dat: hoe bewaren we een overschot aan warmte voor koude
HIER opgewekt en SIE: Warmte-initiatieven, lessen van de voorhoede
Bewonersinitiatieven die zich bezighouden met duurzame warmte zijn pioniers. Intensief samenwerken met gemeenten en externe partijen is iets waar iedereen nog aan moeten wennen. Wel zijn er al goede
Governance en financieringsmodel - Het wijkwarmtebedrijf
Bij het oprichten van een wijkwarmtebedrijf werk je vroeg of laat samen met de gemeente. Ook komt er vroeg of laat het vraagstuk van investeringen bij kijken. Stichting Spaargas ontwikkelde samen met
Kennissessie warmte #3: de businesscase van een warmtenet
Bij ANNE in Utrecht komen vrijdag 1 november zo’n 35 betrokken deelnemers samen voor de derde HIER opgewekt kennissessie over de warmtetransitie. Op deze energieneutrale ontmoetingsplek kun je niet om
WARM studie EBN: geothermie heeft veel potentie
Aardwarmte heeft veel potentie om op kosteneffectieve wijze bij te dragen aan de warmtetransitie van de gebouwde omgeving. Dat is de belangrijkste conclusie van de WARM studie voor de gebouwde
Is beveiligen van zonneparken tegen koperdiefstal een goed idee?
Afgelopen zomer kwam het regelmatig langs in het nieuws: koperdiefstallen bij zonneparken. Het gebeurt steeds vaker, en ook coöperatieve zonneparken zijn de klos. Is beveiligen de oplossing? De
Analyse van provinciale akkoorden: ambities op duurzame energie lopen sterk uiteen
Na maanden van onderhandelen, hebben de provincies hun coalitieakkoorden rond. Hoe het ervoor staat met de plannen voor duurzame energie? HIER onderzocht het. Per provincie analyseerden we de
30% kans dat in jouw buurt straks een warmtenet ligt
Uiterlijk 2050 zijn we allemaal van het aardgas af en de kans is groot dat in jouw buurt een warmtenet komt te liggen. Leuk en aardig, maar wat betekent dat eigenlijk? Warmtenetten worden de komende
Buurtwarmte in de Vechtzoom: Terugblik op samenwerkingsproces tussen bewonersinitiatief en warmtebedrijf
Samen met je buurt aan de slag in 5 stappen
Wacht je liever niet tot de gemeente in jouw wijk het initiatief neemt voor een aardgasvrijplan? En wil je samen met je buurtgenoten onderzoeken wat voor jullie de beste manier is om van het gas af te
Wat het demissionaire kabinet wil doen om zonne-energie duurzaam te laten groeien
Op 6 juli 2023, een dag voor de val van het kabinet Rutte IV, verstuurde minister Jetten van Klimaat en Energie zijn tweede 'zonnebrief' naar de Tweede Kamer. Hierin beschrijft hij de uitdagingen voor
Voortgang warmtewet: publiek eigendom uitgewerkt, ruimte voor energiegemeenschappen
EnergieRijk Houten boekt succes met Energiedisplays
Vraag vóór 14 september het BuurtBespaarBudget aan
Zie jij mogelijkheden om vanuit jullie bewonersinitiatief, buurthuis, vereniging of andere bewonersorganisatie iets te organiseren dat bijdraagt aan energiebesparing in jullie buurt? En zoek je naar
Warmtecoöperaties: wat zijn de tips en geleerde lessen?
In Denemarken en Italië zijn er al veel lokale warmtecoöperaties. Deze vorm voor collectieve warmtenetten blijkt ook voor Nederland interessant. Inmiddels zijn de eerste lokale initiatieven, opgezet
Samen een warmtenet: Geleerde lessen uit Culemborg
Warmtetransitie begint bij de mensen. De betrokkenheid van de eigenaars/afnemers is cruciaal voor het welslagen van 'een nieuwe Nuts' als Thermo Bello, aldus directeur Gerwin Verschuur. En hun belang
Timing: Hoe bepaal je het switchmoment om van het aardgas af te gaan?
De overstap naar een alternatief voor verwarming is noodzakelijk als Nederland in 2050 van het aardgas af wil zijn. Dit brengt kosten met zich mee, voor aanpassingen aan woningen, verzwaren van het
HIER opgewekt, de podcast SE2 #5 - Warmte
Steeds meer bewonersinitiatieven werken aan plannen om de buurt over te laten stappen op duurzame warmte. Voor welke warmteoplossingen kiezen ze, slagen ze erin hun buurt te betrekken en welke rol
10 financiële regelingen voor het verduurzamen van woningen
2030 en 1,5 miljoen woningen van het aardgas af is de ambitie. Maar dit is niet direct betaalbaar voor alle woningeigenaren en -verhuurders. De overheid heeft daarom een aantal regelingen in het leven
In 12 stappen naar een lokale warmteoplossing
Hoe kunnen we als bewoners of energiecoöperatie nu echt een rol van betekenis gaan spelen in de warmtetransitie? Volgens Buurtwarmte, een initiatief van koepelcoöperatie Energie Samen, moet het voor
ACM: Leidraad Warmtelevering - Verplichtingen voor de warmteleverancier
Omdat er steeds meer kleinere (coöperatieve) warmtebedrijven komen, heeft de Autoriteit Consument en Markt (ACM) voor alle helderheid een leidraad gepubliceerd. Daarin staat beschreven wat een
7 tips voor het organiseren van een warmte-initiatief. Geleerde lessen uit de Benedenbuurt Wageningen
170 sociale huurwoningen, 210 koopwoningen en 110 appartementen verdeeld over 18 VVE’s in één wijk. Bijna 1.000 mensen met verschillende meningen, belangen en gedachten. Over één ding zijn bewoners
Hoe Nagele het duurzame modeldorp van Europa kan worden
Met zijn platte daken, rechte vormen en sobere ruimtelijkheid is het dorp Nagele een opvallende verschijning. In de jaren vijftig, na de drooglegging van de Noordoostpolder, bundelen grootheden als
Pim de Ridder (TEC) over Terheijden energieneutraal: "Het dorp is helemaal enthousiast"
Het Traais Energie Collectief (TEC) wil het historische dorp Terheijden (vlakbij Breda) energieneutraal maken. Door het bouwen van een molen, een zonnepark en een eigen warmtenetwerk. En volgens Pim
Infographic juridische en financiële relaties bij SCE-project
We leggen met een infographic uit hoe de relaties in elkaar zitten tussen de verschillende partijen betrokken bij een SCE-project: deelnemers, energieleverancier en subsidieverstrekker RVO.
Samen isolatie inkopen: minder gedoe, meer resultaat
Je huis isoleren. Wist je dat je het ook samen met de buren kunt aanpakken? Samen kun je het uitzoek- en regelwerk verdelen. En het levert je mogelijk groepskorting op. In dit artikel lees je wat de
Energiearmoede, de aanpak van onderop
Kort nadat TNO in september 2021 het meest uitgebreide onderzoek naar energiearmoede in Nederland publiceerde, begon de gasprijs scherp te stijgen. De Russische invasie van Oekraïne in februari 2022
Naar een effectieve lokale energiebesparingsaanpak
Hoe ziet een effectieve lokale energiebesparingsaanpak er uit? En hoe pak je het aan als je met een hele wijk wilt overstappen op een warmtenet of warmtepompen? Dan moeten bewoners vaak eerst
Gezocht: Deelnemers aan de TU/e keuzetool Isolatie voor energiecollectieven
TU Eindhoven ontwikkelt een tool om energiecollectieven te helpen het juiste isolatiemateriaal te kiezen voor collectieve inkoop. Je kunt de tool nu al gebruiken en zo bijdragen aan de ontwikkeling
Hoe zet je een collectieve inkoopactie succesvol op poten? Belangrijke lessen uit twee verschillende aanpakken
De collectieve inkoop van energiebesparende maatregelen (zoals isolatie) neemt veel voordelen met zich mee. Van minder kopzorgen voor bewoners tot efficiëntere processen voor uitvoerders. En ook niet
Doe met je coöperatie mee aan de Zet ‘m op 60-campagne
In de tweede helft van februari – het staartje van het stookseizoen – gaat Urgenda in het hele land zoveel mogelijk ketels op 60 proberen te krijgen. Bij deze actie is jouw hulp namens je
Aerogel maakt isoleren beter en makkelijker
Een huis op een comfortabele temperatuur houden is de belangrijkste energieslurper in huis, want veel warmte wordt verspild. 60% van het warmteverlies gaat door het dak, de vloer of muur. Ventilatie
Wat kun je doen met een VvE?
Deelnemen aan een Vereniging van Eigenaren is een vak apart. Als het lukt iets van de grond te krijgen, zijn er meteen grote slagen te maken. Maar in een organisatie die doorgaans maar eenmaal per
Overzicht gemiddelde energieverbruik per postcode
Vrijwilligersorganisatie Stichting Energie-N uit Nieuwegein heeft een webapplicatie gemaakt, waarmee je per postcode het gemiddelde energieverbruik – elektriciteit en gas – gemakkelijk kunt inzien
Klimaatmonitor: laat de data voor je werken!
Met een muisklik een schat aan informatie bij de hand over energieverbruik, hernieuwbare energie, geschikte locaties en woningen in jouw werkgebied. Dat is wat de Klimaatmonitor van Rijkswaterstaat
Op zoek naar oplossingen voor energie-armoede
Een deel van Nederland bereidt zich met enthousiasme voor op de energietransitie. Dieselauto’s worden ingeruild, zonnepanelen geïnstalleerd en energiecoöperaties opgezet door samenwerkende burgers
Verduurzamen van je woning begint bij vertrouwen
Jan Schouw, projectleider van de BRES Bredase Energie Coöperatie en bestuurslid van de landelijke coöperatie HOOM, is ervan overtuigd dat veel mensen wel weten wat er mogelijk is op het gebied van
Samenwerken in de energiebesparing
Wat je niet gebruikt hoef je ook niet op te wekken, dat is logisch én pleit voor energiebesparing. 70% van de energiecoöperaties houdt zich bezig met energiebesparing. Door informatieverstrekking
Hoe stel je het ideale team samen?
Energiebesparing, dat is toch de eerste stap op weg naar duurzamer gebruik van energie. Als lokaal energie initiatief wil je daarbij juist in je wijk of dorp bewoners betrekken om in huis te besparen
'Wij geloven in groepsprocessen' - De energieaanpak van het Rotterdams Milieucentrum
8 laagdrempelige energiebesparingsacties die je als energie-initiatief kunt ondernemen
Wil je als energie-initiatief kijken wat je zou kunnen ondernemen op het gebied van energiebesparen? In dit artikel worden acht laagdrempelige energiebesparingsacties toegelicht. Organiseer een
Verduurzamen met de VvE - veelgestelde vragen
Samen stroom opwekken op het dak van de Vereniging van Eigenaren (VvE). Of energiebesparende maatregelen nemen voor de algemene voorzieningen van het appartementencomplex. Hoe pak je dat aan? Wat zijn
Energiebesparingsactiviteiten voor coöperaties
De schoonste energie is energie die je niet gebruikt. Je komt deze zin vaak tegen op websites van energiecoöperaties. Meer dan 70% van de energiecoöperaties houdt zich bezig met energiebesparing. Heel
Samenwerkingspartijen voor energiebesparing in de wijk
Met jouw coöperatie aan de slag met energiebesparing? Coöperaties werken op het gebied van energiebesparing vrijwel altijd samen met andere partijen. Meestal de gemeente, regionale energieloketten
Zet je VvE op Groen: stappenplan voor verduurzamen VvE
Veel Verenigingen van Eigenaren (VvE) willen wel verduurzamen, maar stuiten op praktische belemmeringen. Zoals gebrek aan kennis, weinig betrokken bewoners of onvoldoende financiële middelen. TNO
Buurthuis in Hornmeer aan de slag met energiebesparing
De verdrievoudiging van de eigen gasrekening van Stichting Buurthuis Hornmeer in Aalsmeer zorgde in eerste instantie voor paniek. Nu ruim een half jaar later blijkt de hoge rekening juist een
Susanne van Suylekom: "Communiceer techniekneutraal over aardgasvrij"
HIER-collega Susanne van Suylekom reageert in de Volkskrant op het demoniseren en ophemelen van specifieke aardgasvrije technieken. De focus moet niet op één techniek liggen, vindt ze, omdat er straks
Van groene koplopers naar de middengroepen, een onderzoek naar nieuwe doelgroepen in de buurt
We moeten "de middengroepen" meekrijgen in de energietransitie, hoor je vaak. Maar wie zijn dat dan? En hoe kunnen we hen bewegen om samen aan de slag te gaan in de lokale energietransitie? In
Omgaan met honderden klantreizen in één wijk: handige tool biedt uitkomst in Ramplaankwartier
In het Haarlemse Ramplaankwartier is het plan om woningen uit te rusten met PVT-panelen en een warmtepomp, en aan te sluiten op een buurtwarmtenet. Hoe gaat dat in zijn werk met honderden huishoudens
Bewoners warm krijgen voor een warmtenet? ‘Je moet vooral inzetten op respect en relatie’
Hoe betrek je bewoners bij het aardgasvrij maken van een wijk? In Purmerend hebben ze inmiddels de nodige ervaring opgedaan. Joke Dijkstra, omgevingsmanager bij gemeente Purmerend, deelt de
Verslag kennissessie #3.1 - De Transitievisie Warmte en een goed gesprek over rolneming
De eerste kennissessie van dit jaar! We kwamen op 22 april 2021 weer bij elkaar, helaas nog steeds online. Toch weerhield dit deelnemers er gelukkig niet van om actief mee te doen en hun
ECW: Factsheets gebouwmaatregelen, energiebronnen en -dragers
Het Expertise Centrum Warmte heeft voor gemeenten en andere instellingen factsheets gemaakt over veelgebruikte energiebronnen, energiedragers en gebouwmaatregelen. Ze zijn goed bruikbaar in combinatie
Adviesrapport: de rol van energieloketten bij verduurzamen gebouwde omgeving in provincie Gelderland
Het Klimaatakkoord is er heel duidelijk over: vanaf 2020 moeten er per jaar tienduizenden woningen worden verduurzaamd. Isolatie, zonnepanelen, warmtepompen, aquathermie, restwarmte, en nog vele
20 lessen uit de praktijk over bewonersinitiatief in de warmtetransitie
Er ontstaan steeds meer initiatieven van bewoners die zelf een actieve rol willen spelen als hun buurt overstapt op duurzame warmte. Ondertussen hebben gemeenten de regierol in de warmtetransitie en
Wat kunnen we leren van Denemarken?
Erik Christiansen wordt internationaal beschouwd als een van de meest vooraanstaande deskundigen op het gebied van duurzame energieopwekking en -coöperaties in Europa. Hij is onder meer directeur van
Stroomversnelling: Nul op de Meter, hoe je dit als gemeente kunt aanpakken
Stroomversnelling maakte een document waarin je leest hoe gemeenten kunnen bijdragen aan de versnelling van nul-op-de-meter in de gebouwde omgeving. Versnellen is alleen mogelijk als de lokale
Onderzoeksrapport: Succesvolle samenwerking tussen bewonersinitiatief en gemeente in de warmtetransitie
Op veel plekken in het land werken bewonersgroepen aan een alternatieve warmtevoorziening voor hun wijk. Sommige werken hierin nauw samen met de gemeente. Andere maken de plannen zelf, en zien de
Stappenplan voor het vinden van de juiste warmteoplossing voor jouw wijk
Jouw wijk gaat vroeg of laat van het aardgas af. Verschillende buurten en woningen vragen om andere oplossingen. Er zijn ongeveer 15 technische concepten. Benieuwd wat technisch gezien de beste
Wanneer is het zinvol om een hybride warmtepomp in te zetten?
Er wordt door de politiek opgeroepen tot een verbod op cv-ketels ten gunste van hybride warmtepompen. Hybride warmtepompen worden bovendien flink gepromoot door een aantal gemeenten en
Groen gas voor energiecoöperaties
Wil je zo snel mogelijk aardgasvrij zijn, dan kan groen gas een optie zijn. In deze brochure van vind je alle informatie over groen gas en een stappenplan hoe je als energiecoöperatie groen gas kunt
Minister Ollongren benadrukt stapsgewijze aanpak met isolatie en hybride
Minister Ollongren wijst er op 20 september 2020 in een Kamerbrief op dat de focus bij gemeenten in de Transitievisies Warmte en wijkuitvoeringsplannen niet exclusief hoeft te liggen op het in één
Wanneer is waterstof hernieuwbaar en duurzaam?
Waterstof kan op vele manieren gemaakt worden, en de ene is duurzamer dan de andere. Om het als duurzaam onderdeel van ons energiesysteem te integreren moet daarom de juiste methode gekozen worden. In
Waterstof: waar staan we? De feiten op een rijtje
Waterstof is met een enorme opmars bezig in de energietransitie. Er gebeurt dan ook veel met waterstof op allerlei gebieden. Cv-ketels, bussen en personenauto’s worden erop aangedreven, maar ook
Groen gas: essentieel voor een volledig CO2-neutrale samenleving
Het is misschien wel het meest ambitieuze kabinetsplan: het Klimaatakkoord. Nederland heeft nog tot 2030 om de nationale broeikasuitstoot met 49% terug te dringen ten opzichte van 1990. Haalbaar
Waterstofladder: waarom waterstof voorlopig niet geschikt is voor het verwarmen van woningen
Waterstof wordt vaak aangehaald als de heilige graal in de energietransitie. Op Nederlands en op Europees niveau wordt er hard gewerkt om waterstof in te zetten voor energieopslag en vervoer. In dit
Groen gas en energiecoöperaties: praktijkvoorbeelden
Minstens tien lokale energiecoöperaties werken aan groengasprojecten. In dit artikel lichten we een aantal gerealiseerde voorbeelden uit. Onderaan beschrijven we de initiatieven in ontwikkeling.
Zo realiseerde Emmeloord een postcoderoosproject met stortgas
Een golfballetje slaan met ruim twee miljoen m3 afval onder je voeten. Het klinkt gek maar komt vaker voor dan je denkt. Ons land telt zo’n 4000 afgesloten stortplaatsen waarvan velen door de jaren
Waterstof: dit zijn de eerste coöperatieve projecten
De eerste coöperatieve waterstofprojecten dienen zich aan. In dit artikel lichten we ze uit. Deltawind Deltawind is partner in het project Aardgasvrij Stad aan ’t Haringvliet. Het dorp verkent
Installatiemonitor: Praktijkprestaties hybride warmtepompen gemeten
Wat zijn de prestaties van warmtepompsystemen in Nederland? Om daar inzicht in te krijgen is op initiatief van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) een monitoringstraject gestart onder
In drie stappen je ledenbestand verjongen en verbreden
Het opschalen van lokale energie initiatieven gaat niet alleen over meer zon en wind, maar ook over het aantrekken van meer en andere leden. Vooral jonge mensen worden gemist en blijken een lastige
Branding: Hoe maak je van je coöperatie een sterk merk?
Als het gaat over het lokaal opwekken van energie, kun je jezelf - in meer of mindere mate - een expert beschouwen. Hoe je de opgewekte energie verkocht krijgt aan andere buurtbewoners, is een heel
Banken en coöperaties, hoe werk je optimaal samen?
Wat 'ziet' een bank als een coöperatie bij hen langskomt? En waar beoordelen ze op? Kennis van elkaars wereld is de eerste stap naar goede samenwerking. Een kijkje in de keuken van de bank. “We
Communiceren als professionals: de sleutel voor ledengroei
Sinds enkele maanden is er meer beweging op de website van energiecoöperatie Blijstroom. Ook het ledenaantal neemt toe. De reden? Julia Hevemeyer kan het gemakkelijk verklaren: “Onze nieuwe
5 Tips voor een goed logo
Communicatie is essentieel voor het voortbestaan van je initiatief of energiecoöperatie. Je kunt namelijk nog zo’n goed project hebben, maar als niemand hier vanaf weet dan wordt het lastig om leden
Wat staat er in de jaarrekening van de coöperatie?
Een coöperatie is wettelijk verplicht om elk jaar een jaarrekening op te stellen. Deze jaarrekening moet goedgekeurd worden door de leden van de coöperatie en worden gedeponeerd bij de Kamer van
Hoe bereik je mensen? Ludieke voorbeelden uit de praktijk
Als energie-initiatief wil je mensen bereiken om met je mee te doen, te denken en helpen. Maar hoe bereik je mensen? Hoe krijg je ze enthousiast voor jouw initiatief? We hebben een aantal inspirerende
Goede governance sleutel tot succes
Burgers nemen steeds vaker samen het heft in eigen hand om zaken te regelen die zij voor de kwaliteit van hun leven belangrijk vinden. Zorgvuldig besturen of governance speelt daarbij een belangrijke
Privacybescherming van je leden: voorbeelddocumenten
Hoe bescherm je de privacy van je leden? Per 25 mei 2018 geldt in de hele EU dezelfde privacywetgeving. Die zogeheten Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) geldt voor alle organisaties, dus
Samenwerken met Greenchoice
Greenchoice is een commerciële, private onderneming die in 2001 wordt opgericht en anno 2016 duurzame energie levert aan ruim 400.000 klanten in Nederland. Greenchoice werkt samen met 46
Crowdfunding: wat doe je wel en wat doe je niet?
Crowdfunding is een innovatieve vorm van financieren die de laatste jaren sterk in opkomst is. Het stelt je niet alleen in staat om kapitaal te vergaren, maar biedt – mits goed ingezet – ook
Exploring the Partnerships between Local Energy Cooperatives and Energy Companies in the Netherlands
In samenwerking met Anne Marieke Schwencke, HIER Opgewekt en Alliander heeft de Radboud Universiteit Nijmegen onderzoek gedaan naar de partnerships tussen lokale energiecoöperaties en energiebedrijven
Scriptie: Samenwerkingsverbanden zijn de kracht van lokale energiecoöperaties
Deze bachelorscriptie geeft antwoord op de vraag: 'In h oeverre maken lokale energiecoöperaties gebruik van agglomeratievoordelen bij het omgaan met onzekerheden in hun projectmanagement?' Met
Praktijkdilemma: Wie betaal je wel en wie niet?
Als bestuurder van een lokale energiecoöperatie kom je weleens voor moeilijke keuzes te staan. Dit artikel gaat over het dilemma: 'wie betaal je wel en wie niet?' We bespreken verschillende
Sterke statuten voor startende coöperaties
Het kenniscluster Coöperatieontwikkeling van HIER opgewekt heeft onderzoek gedaan naar de inhoud van een twintigtal statuten van coöperaties. Op basis van de statuten van LochemEnergie is een document
Bestuursdilemma: Leden werven onder ‘groene voorlopers’ of breed publiek?
Als bestuurder van een lokale energiecoöperatie kom je weleens voor moeilijke keuzes te staan. In de rubriek 'bestuursdilemma's' laten we licht schijnen op kwesties waar veel coöperaties mee worstelen
Organisatievragen voor gevorderden
Als je doorgroeit van burgerinitiatief naar professionele onderneming, komen er allerlei ‘taaie vragen’ op je pad. Over het borgen van de kwaliteit van je bestuur, over bezoldigde en onbezoldigde
Statuten als fundament van een coöperatie
De essentie van een coöperatie is het delen van verantwoordelijkheden en het gezamenlijk werken aan de realisatie van doelen. De statuten vormen de basis waarop een levendige en vitale organisatie kan
Hogere verleidingskunde: leer praten met het reptielenbrein
Hoe krijg je de grote groep mensen mee die duurzaamheid minder of zelfs helemaal niet belangrijk vindt? Hoe trek je hun aandacht? Dat blijkt een enorme opgave. Zeker als je bedenkt dat 95% van ons
Privacywetgeving: hoe bescherm je de privacy van de leden van je coöperatie?
Per 25 mei 2018 is de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) van toepassing. Dat betekent dat er vanaf die datum in de hele Europese Unie (EU) dezelfde privacywetgeving geldt. De AVG geldt
Bestuursdilemma: Nieuw bestuurslid zoeken binnen of buiten eigen netwerk?
Als bestuurder van een lokale energiecoöperatie sta je weleens voor lastige keuzes. In de rubriek 'bestuursdilemma's' belichten we kwesties waar veel coöperaties mee worstelen. Dit artikel gaat over
Wet op het financieel toezicht; waar moet je op letten?
De Wet op het financieel toezicht (Wft) bestaat uit een grote hoeveelheid regels en voorschriften. Financieel toezicht wordt vaak geassocieerd met ‘klassieke’ financiële ondernemingen zoals banken
Samenwerking tussen coöperatie en projectontwikkelaar
Het is van doorslaggevend belang dat energiecoöperaties en projectontwikkelaars goed samenwerken. Alleen dan kunnen we de ambitie waarmaken van 50% hernieuwbare energie in eigendom van de lokale
Rechtsvormen en statuten
Al gauw nadat je een lokaal duurzaam energie-initiatief bent gestart, komt waarschijnlijk de behoefte om de activiteiten onder te brengen in een rechtsvorm. Een rechtsvorm die past bij jullie
Interview Volkskrant: ‘Burgerinitiatieven zijn sympathiek, maar let ook op de schaduwzijden’
Burgerinitiatieven zijn in opkomst. Maar vullen lokale initiatieven het gat dat de overheid laat vallen? De Volkskrant ging in gesprek met onderzoeker Hiska Ubels van de Rijksuniversiteit Groningen
HIER opgewekt, de podcast SE2 #3 - Samenwerking
Bij wind- en zonprojecten is 50% eigendom van de lokale omgeving het streven. Steeds vaker werken lokale initiatieven gelijkwaardig samen met ontwikkelaars van wind- en zonprojecten. Hoe ziet zo’n
Kijk regelmatig in de spiegel
De coöperatie is opgericht, de inkt op alle overeenkomsten is droog en de installatie produceert stroom. Je kunt eindelijk even achterover leunen. Misschien begin je binnenkort wel een nieuw project
Buurtstroom Energie-U, zonnestroom samen met je buren
Coöperatie Energie-U werkt op een opvallende manier aan opschaling. Met het concept Buurtstroom begeleidt de coöperatie sinds dit jaar buurtgenoten in de stad Utrecht die samen zonne-energie willen
Zonnepanelen op je historische dak: zo behaal je nóg meer rendement
Zonnepanelen hebben een grote visuele impact op monumenten en beschermd stads- of dorpsgezichten. Voor bewoners en eigenaren met duurzaamheidsambities is het een extra uitdaging om recht te doen aan
Knelpunten wegnemen en projecten versnellen: Dienstverlening aan coöperaties
Stel dat je als buurtbewoners iets met zonne-energie wilt doen. Heb je daar hulp bij nodig? Ja, zeggen organisaties van Amsterdam tot Groningen. Zij zijn experts op het gebied van duurzame energie en
Noordelijk Lokaal Duurzaam: Drie provinciale koepels werken samen
Lokale coöperaties zijn in de drie noordelijke provincies verenigd in drie provinciale koepels: Ús Koöperaasje (Friesland), De Groninger Energiekoepel (Groningen) en de Drentse Kei (Drenthe). Samen
Hoog Dalem in gemeente Gorinchem: all-electric wijk en proeftuin
In gemeente Gorinchem staat de wijk Hoog Dalem: een all-electric wijk. Zo’n 230 woningen zijn al gebouwd, en worden verwarmd zonder aansluiting op het gasnet. En dat is nog niet alles: Hoog Dalem is
Sible Schöne: "Gemeenten onbewust van gasvrije wijken"
Gemeenteraden denken nog niet na over welke wijken in 2030 van het gas af gaan en Sible Schöne, adviseur bij HIER, waarschuwt dat de tijd dringt. Hij wijst erop dat gemeenten moeten nadenken over het
De energiecoöperatie professionaliseren met de Code Sociale Ondernemingen
De stichting Code Sociale Ondernemingen helpt sociale ondernemingen sinds 2019 met professionaliseren en het vergroten van de zichtbaarheid. Deelnemen aan de Code Sociale Ondernemingen vergemakkelijkt
Windpark Kloosterlanden
Burgercoöperatie Deventer Energie en Raedthuys Pure Energie zijn samen eigenaar van de twee windturbines van het windpark Kloosterlanden langs de A1 in Deventer. Negentig inwoners van Deventer
Groen licht voor Windpark Krammer
Op initiatief van de ruim vierduizend leden werken coöperaties Zeeuwind en Deltawind op en rond de Krammersluizen aan Windpark Krammer. In 2019 moeten hier 34 turbines staan met een gezamenlijk
Het Friese dorp dat de windmolen omarmt
In en om het Friese Herbaijum staan tientallen windmolens. Sommige werden verfoeid, andere vielen beter in de smaak. Bewoners krijgen nu een 'eigen' dorpsmolen. Hij rijdt graag rond in zijn
Zicht op de praktijk: gerealiseerde windparken in 2019
Er zijn vijf nieuwe burgerwindparken gerealiseerd in 2019. We geven hieronder een korte beschrijving van elk project. Het geeft een beeld van de wijze waarop coöperaties en hun partners invulling
Windmolen de coöperwiek: samenwerking tussen drie coöperaties
Sinds oktober 2015 draait windmolen De Coöperwiek op volle toeren. Het is de vijfde molen in het Limburgse Windpark Neer en een samenwerkingsproject van drie coöperaties: Zuidenwind, Meerwind en De
Windpark Krammer: het grootste burgerinitiatief van Nederland
In mei 2019 is het grootste burgerwindpark van Nederland geopend: Windpark Krammer in Zeeland. Een gezamenlijk project van de Zeeuwse energiecoöperaties Deltawind en Zeeuwind, waar vele jaren van
Nieuwe windparken in de pijplijn
De Lokale Energie Monitor 2019 laat zien dat er nog 33 windparken in de pijplijn zitten, waarvan een aanzienlijk aantal waarschijnlijk in de eerste helft van 2020 kan starten met de bouw. We
Windpower Nijmegen: snelweg naar windenergie
Gemeente Nijmegen stelde burgerparticipatie als nadrukkelijke voorwaarde voor een nieuw windpark langs de A15. Dat leidde tot de oprichting van coöperatie WindpowerNijmegen, die sindsdien met
Bestuursdilemma #4 Samenwerken met een projectontwikkelaar of niet?
Als bestuurder van een lokale energiecoöperatie sta je weleens voor lastige keuzes. In de rubriek ‘bestuursdilemma's’ belichten we kwesties waar veel coöperaties mee worstelen. Dit artikel gaat over
Deventer Energie en Raedthuys Windenergie werken samen
In oktober 2015 realiseren coöperatie Deventer Energie en energiebedrijf Raedthuys Pure Energie gezamenlijk windpark Kloosterlanden. Deventer Energie is voor 25 procent eigenaar, Raedthuys Pure
REScoopNL: Koepel van gevestigde windcoöperaties
Coöperatie Zuidenwind uit Neer is ontwikkelaar van windturbine De Coöperwieck: één turbine midden in een windpark van vier turbines die privaat eigendom zijn. In het prille begin wil men die vier
Buurtgerichte aanpak voor ledenwerving de Bossche Windmolen West
De werving van leden voor de coöperatie Bossche Windmolen West is in volle gang. Deze molen is één van de 4 molens van het windpark De Rietvelden in ’s-Hertogenbosch. Bij de molen wordt gebruik
Windpark Kloosterlanden: coöperatie en energieleverancier slaan de handen ineen
Windpark Kloosterlanden in Deventer ontstond uit een samenwerking tussen energiecoöperatie Deventer Energie en energieleverancier Pure Energie. Het net opgerichte Deventer Energie kon van zo’n groot
Windpark Krammer: het grootste coöperatieve burgerinitiatief van Nederland
Windpark Krammer is een initiatief van de twee burgerwindcoöperaties Deltawind en Zeeuwind. Samen realiseren zij het grootste burgerinitiatief van Nederland: 34 windturbines met een gezamenlijk
De Coöperwieck in Neer
In het buitengebied Neer van de gemeente Leudal staat het grootste windpark van Limburg. Een van de vijf molens - de Coöperwieck - is volledig coöperatief ontwikkeld en in handen van burgers. Zij zijn
Windpark Hazeldonk Breda
De drie windturbines van windpark Breda-Hazeldonk staan langs de A16 op het industrieterrein Hazeldonk aan de Belgische grens. Om het windpark zoveel mogelijk lokaal te maken en houden is het
48 huishoudens delen zelfopgewekte stroom
In het Overijsselse Heeten gaan 48 huishoudens, verenigd in de energiecoöperatie Endona, hun zelfopgewekte stroom delen. De bewoners kregen van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland een
Publicatie: Samen Wérkt
Hoe gaat het met samenwerkingen tussen gemeenten en lokale duurzame energie-initiatieven? Lees in de brochure Samen Wérkt het verhaal van beide kanten. De één is verder dan de ander. Wat gaat er goed
Het aanpassingsvermogen van voorstaande Nederlandse gemeenten in de energietransitie
De Nederlandse overheid daagt de Nederlandse samenleving uit om zich in te zetten en samen te werken voor de energietransitie. Dit onderzoek gaat in op de ruimte die burgers, bedrijven
Energiegebruik beïnvloeden met sociale prikkels
Zijn bewoners bereid hun energiegebruik af te stemmen op de beschikbaarheid van duurzame energie? Met die vraag gingen netbeheerder Enexis, coöperatie Duurzame Energie Haaren en de provincie Noord
Zon op Nederland: Samen Slagen
Zon op Nederland (ZoN) is een coöperatieve vereniging met veertig leden en aspirant-leden. Zij delen de missie om het aantal huishoudens dat zonne-energie gebruikt te vergroten. Dit doen ze door
Samenwerken met de gemeente
Energiecoöperaties weten hun weg naar de gemeente aardig te vinden. Bijna een kwart (24%) werkt op een manier samen met hun gemeente. Deze samenwerking wordt gemiddeld gewaardeerd met een 7,3 (Lokale
Gemeente Bergen legt rode loper uit voor energie-initiatief
Bergen wil in 2030 een energieneutrale gemeente zijn en zet volop in op lokale duurzame opwekking. Burgerinitiatief Bergen Energie is haar partner in crime bij het realiseren van die doelstelling
CALorie van start met NOM aanbod
Een aantal jaar werkt energiecoöperatie CALorie uit Castricum aan een aanbod aan leden om hun woning naar nul-op-de-meter (NOM) te brengen. Nu is het zover. Op 14 februari start de campagne. Wie wil
Lokale samenwerking krijgt vorm
Op verschillende plekken slaan ondernemers, inwoners en de gemeente de handen ineen om samen te werken aan verduurzaming. In Hof van Twente en Zeist pakken ze dit heel professioneel aan. Wat kunnen
Omwonenden betrekken bij een windproject: geleerde lessen van Energie A16
Langs de A16 in West-Brabant werken bewoners, organisaties, ontwikkelaars en overheden samen aan het realiseren van 28 windmolens. Een geslaagd project, want de omwonenden staan achter de bouw van het
Samenwerking coöperaties en gemeenten verzilvert kansen lokale duurzame energie
Samenwerking tussen coöperaties en gemeenten bij de opwekking van lokale duurzame energie is nodig. Maar hoe doe je dat en hoe verzilver je de kansen voor lokaal opgewekte duurzame energie? RVO.nl
Doorontwikkelen totaalaanbod energiebesparing
Woningeigenaren passen nog maar mondjesmaat energiebesparende maatregelen in hun woning toe. Bewoners die graag hun woning energiezuiniger willen maken, belanden in een onoverzichtelijk wereld van
Ellen van Acht: "Cold turkey stoppen met aardgas"
We zijn verslaafd aan fossiele energie. Zo erg dat we het niet eens meer een verslaving vinden, maar een gewoonte. We willen van deze verslaving af, maar hoe? Met jarenlange therapie, groepssessies
Niels doet het: een monumentale woning aardgasvrij maken!
Niels heeft in juli 2017 de sleutel gekregen van zijn monumentale woning op het landgoed Bleijendijk in Vught. Hij is momenteel bezig om zijn huis aardgasvrij te maken. Maar hoe doe je dat bij een
Onderzoeksrapport: Samen op reis naar een energiezuinige woning
Alles draait om vertrouwen. Dat is de belangrijkste conclusie van het onderzoek van de Wageningen Universiteit naar de effectiviteit van de lokale energiebesparingsaanpak. Het huidige tempo van
Energiebesparing: stappen maken in de klantreis
Bewoners kunnen veel geld besparen als zij besluiten om energiezuiniger te leven. Maar nog niet iedereen kiest voor duurzame maatregelen in zijn of haar woning. Hoe kunnen bedrijven die duurzame
Effectieve lokale energiebesparingsaanpak mogelijk
Aardgasvrij wonen is alleen mogelijk als we de bestaande woningen veel beter isoleren. Daarom moeten gemeenten kiezen voor een effectieve lokale energiebesparingsaanpak. HIER klimaatbureau en KAW
Zonnepanelen erop en gas eraf: Verduurzaming van een Middelburgs energielabel C flatgebouw
Mar Aalders woont samen met zijn vrouw Lenie in een energielabel C koopflat van 51 appartementen in Middelburg. Zij wilden graag bijdragen aan de transitie van fossiel gas naar groene elektriciteit
70% van de energiecoöperaties houdt zich bezig met energiebesparing
Uit onderzoek voor de Lokale Energie Monitor blijkt dat minstens 70% van de energiecoöperaties zich bezig houdt met energiebesparing. Vanuit de Trias Energetica gedachte is dat logisch want wat je
Infographic klantreis in de energiebesparing
Alles draait om vertrouwen. Dat is de belangrijkste conclusie van het onderzoek van de Wageningen Universiteit naar de effectiviteit van de lokale energiebesparingsaanpak. Dit vertrouwen is belangrijk
Energiecoaches – Tips en ervaringen van EnergiekBaarn
Energiecoaching werkt, is leuk en hard nodig voor de energietransitie. Dat vindt Michiel Wind, coördinator energiecoaching bij coöperatie EnergiekBaarn. Sinds eind 2017 helpt de coöperatie bewoners
Naar een CO2-neutrale woning met Opgewekt Lochem
ODE Decentraal bestuurslid Thijs de la Court woont in het rustige gehucht Exel, vlakbij Lochem. Hij beschrijft zijn proces naar een CO2-neutrale energievoorziening. Mijn huis is een vrij
Vijf praktijkvoorbeelden van energiebesparing door energie-initiatieven
Veel energie initiatieven en -coöperaties houden zich actief bezig met energiebesparing door bewustwording en ondersteuning van bewoners in hun buurt(en). Ter inspiratie hebben we een aantal
Minder energiebesparing door rebound-effect
Mensen in een energiezuinig huis blijken minder bezig te zijn met energiebesparing. Hoogleraar vastgoedeconomie Dirk Brounen van Tilburg University noemt dit het rebound-effect. Mensen doen de
Oosterhoutse Buurkrachtbuurten
In de samenwerking tussen energiecoöperatie ONE en Buurkracht zijn in Oosterhout twee Buurkrachtbuurten opgestaan, de Componistenbuurt en de Kastelenbuurt. Een derde buurt, Slotjes West, staat in de
Energiebesparing: Samen Slagen
De duurzaamste energie is de energie die we niet gebruiken. Alle inspanningen op het gebied van duurzame opwek ten spijt, de absolute noodzaak blijft om het totale energieverbruik met vele tientallen
Goede samenwerking vraagt om wederzijds respect
Voor energiebesparing werken lokale energiecoöperaties samen met aannemers en installateurs. Hoe gaat dat? Wanneer kies je voor welke uitvoerende partij? En hoe geef je deze samenwerking vorm?
ESCO's als verdienmodel voor de gehele samenleving
Een ESCo (energy service company) ontzorgt woningeigenaren en financiert investeringen uit energiebesparing in de woning. Esco's zijn een alternatief voor commerciële marktpartijen en dienen een
Persoonlijke aandacht zorgt voor succes lokaal energie-initiatief De Hoeven Energie
Burgers en bedrijven willen steeds meer hun eigen energie opwekken. Een belangrijk deel van de transitie naar een duurzame energievoorziening vindt dan ook plaats op lokaal niveau. In de wijk De
Windpark Krammer: De documentaires
Windpark Krammer is een burgerinitiatief van 4000 leden van de coöperaties Deltawind en Zeeuwind. In totaal worden 34 turbines geplaatst. Hiermee wordt straks zo'n 102 MW opgewekt en dat is goed voor
De energiecoöperatie als samenwerkingspartner in de gemeentelijke energietransitie
Energiecoöperaties zijn voor gemeenten onmisbaar om te kunnen overschakelen op duurzame energie. Toch weten gemeenten nog niet altijd goed raad met coöperaties die zich aandienen op initiatief van
deA en Hoom helpen samen particuliere woningeigenaren bij de verduurzaming van hun huis
Hoom bv, een onderdeel van Alliander, heeft geen winstoogmerk en helpt particuliere woningeigenaren bij de verduurzaming van hun eigen huis. De coöperatie geeft bewoners persoonlijke begeleiding bij
Energiecoöperaties en het verduurzamen van woningen: 3 praktijkvoorbeelden
Ruim 70 procent van de energiecoöperaties is actief met energiebesparingsactiviteiten. Ze organiseren informatiebijeenkomsten, energiecafés en bieden warmtescans voor woningeigenaren. Drie coöperaties
De Culemborgse biomassawaardeketen houdt alles lokaal
De kachel in cultureel centrum de Gelderlandfabriek in Culemborg draait sinds februari 2016 op houtsnippers. Initiatiefnemer van het project is lokaal energiebedrijf Thermo Bello. Het traject van het
Belgische coöperatie Ecopower exploiteert eigen houtpelletsfabriek: Nu ook verkoop aan Nederlandse coöperaties
Met een groep leden van ODE Decentraal bezochten we in januari de houtpelletsfabriek van de Belgische hernieuwbare energiecoöperatie Ecopower in het Belgische Ham. Het was een mooie gelegenheid om
Richting een aardgasvrije toekomst: Hoe ziet dit er voor de burger uit en welke opties zijn er?
Alle Nederlandse woningen moeten voor 2050 van het aardgas af zijn. Een enorme opgave, wel gezien als de belangrijkste maatschappelijke transitie de komende jaren. Om de uitstoot van broeikasgassen
Reportage Volkskrant: Garyp en Overvecht-Noord van het gas af
Het Friese Garyp en het Utrechtse Overvecht-Noord pionieren voor een aardgasvrije toekomst. Waarom gaat dat in Friesland zoveel beter dan in Utrecht? De Volkskrant maakte er een reportage over: 'Help
Videoverslag werksessie: Coöperaties in de warmtetransitie
De doelstellingen zijn ambitieus. Aardgasvrij in 2030. Dat vereist een forse warmtetransitie die op lokaal niveau haar beslag moet krijgen. Energiecoöperaties kunnen en moeten hierin een baanbrekende
Bewoners maken zelf aardgasvrijplan voor De Buitenpepers in Den Bosch
Een goede samenwerking tussen bewoners en gemeente is cruciaal om draagvlak te krijgen voor een aardgasvrijaanpak. In de wijk De Buitenpepers in 's-Hertogenbosch werd het afgelopen jaar veel geleerd
Warmte-initiatief van onderop: De Benedenbuurt in Wageningen
De geplande vervanging van het rioleringsnetwerk biedt de Benedenbuurt in Wageningen kansen voor een collectieve, duurzame warmtevoorziening. De innovatieve technologie van Ecovat is een van de opties
Waar vind je expertise voor je warmte-initiatief? 5 lessen uit de Benedenbuurt Wageningen
De bewoners van 490 woningen in de Benedenbuurt Wageningen zijn het met elkaar eens: een duurzame warmtevoorziening moet er komen. Ze zetten alles op alles om dit in de vorm van een warmtenet voor
Hoe organiseer je wijken zonder aardgas?
In de warmtevoorziening van de toekomst is geen plaats meer voor aardgas. Maar hoe krijg je huishoudens van het aardgas af? Netbeheerders, gemeenten en lokale initiatieven moeten samen optrekken om
Gerwin Verschuur & Siward Zomer: "Een nieuw transitiemodel, met woningbezitters aan het roer"
Een nieuw model, met nieuwe spelregels is nodig om de energietransitie in de gebouwde omgeving te versnellen. “Collectieven van woningeigenaren moeten een veel steviger rol krijgen”, stellen Gerwin
SpaarGas: Stichting DE Ramplaan op weg naar een aardgasvrije wijk
De gemeente Haarlem heeft een ambitieus klimaatbeleid. Het streven is aardgasvrij in 2030. Een van de belangrijkere wijkinitiatieven is het dit jaar gestarte SpaarGas-project, waarin Stichting
Blik op de praktijk: 9 warmte-initiatieven uitgelicht
In dit artikel lichten we negen initiatieven uit die zicht geven op de praktijk van lokale warmte. Benieuwd naar een overzicht van alle warmte-initiatieven? Bekijk dan de Lokale Energie Monitor 2019
Duurzame energiecommunity met lokaal opgewekte elektriciteit
Er is een slimmer en flexibeler elektriciteitsnet nodig om pieken in vraag en aanbod van lokaal opgewekte duurzame energie op te vangen. Het energieproject Lokaal, Energie en Flexibiliteit (LEF) van
Markt moet balans in energienet brengen
Om ervoor te zorgen dat het elektriciteitsnetwerk zo efficiënt mogelijk wordt benut, stimuleert Stedin flexibiliteit op de energiemarkt. Met het FLEX Versnellingsprogramma faciliteert de netbeheerder
7 slimme keuzes om lokaal opgewekte elektriciteit optimaal te benutten
De komende jaren gaat er in de energiewereld veel veranderen. Wat nu normaal is, is dat over pakweg tien jaar niet meer. Zo gaan we steeds meer elektriciteit lokaal opwekken, huizen elektrisch
Een nieuwe golf van duurzame energiecoöperaties
Energietransitie van onderop Een geslaagde energietransitie begint van onderop. Lokale energie-initiatieven, meestal in de vorm van coöperaties, brengen verbinding en daarmee draagvlak. Dat mantra
Utrechts initiatief creëert lokaal duurzaam energiesysteem
De Utrechtse wijk Lombok had vorig jaar een wereldprimeur. De wijk kreeg de eerste vehicle-to-grid-laadpalen: slimme laadpalen voor elektrische auto’s die elektriciteit uit zonne-energie kunnen laden
Smart grid-proeftuinen; consument aan de knoppen of niet?
Levert het de consument wat op als een slim systeem zijn energiebehoefte uitsmeert over de tijd? En kunnen netbeheerders en leveranciers de talloze brokjes consumentenflexibiliteit gebruiken om vraag
Experimenten met smart grids
Twaalf proeftuinen experimenteerden de afgelopen jaren met smart grids. Dit gebeurde onder de paraplu van RVO.nl. De praktijkervaringen leverden diverse lessen op, zoals: de rol van de installateur is
Energie Nederland: 20 Good practices in de warmtetransitie
Er is een breed scala aan alternatieven voor aardgas. Dat is uitdagend, maar ook juist mooi. Energie Nederland maakte een inspirerende folder met een aantal succesvolle alternatieve
Verslag bespreking: Maatschappelijke financiering wijkwarmtebedrijf
Stichting Spaargas en de gemeente Haarlem hebben samen met de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) onderzocht onder welke voorwaarden de BNG bereid is een warmtenet in de wijk Ramplaankwartier te
Position paper - Lokale energiecoöperaties in de energietransitie
In een onlangs verschenen notitie van de landelijke Warmtetafel, waarin onder meer de rijksoverheid en de VNG zitting hebben, werden energiebedrijven en energiecoöperaties in een adem genoemd als
Nationaal Warmtefonds ontwikkelt energiebespaarhypotheek als alternatief voor gebouwgebonden financiering
Het Nationaal Warmtefonds heeft voor de kwetsbare groep die geen enkele ruimte in hun budget heeft een nieuw financieringsproduct ontwikkeld: de Energiebespaarhypotheek. Z eker 104.000 woningeigenaren
Verslagen kennissessies projectrealisatie zon
In april 2016 organiseerde HIER opgewekt een aantal kennissessies over het realiseren van zonne-energieprojecten. De kennissessies vonden plaatst in Utrecht, Zwolle en Eindhoven. Aan de hand van
Verslag: gelijkwaardigheid en vertrouwen cruciaal voor samenwerking bewoners en gemeente
Het Programma Aardgasvrije Wijken en de Participatiecoalitie organiseerden op 8 december 2020 de tweede online-bijeenkomst “Help, we moeten samenwerken aan aardgasvrij”. Centraal stond de vraag hoe
HIER aan BZK: 'Participatiemeting onmisbaar bij besluitvorming aardgasvrije wijk'
Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft een aantal maatschappelijke partijen - waaronder HIER - uitgenodigd om met een reflectie te komen op cruciale zaken in het
Administratiesystemen voor energiecoöperaties
Als energiecoöperatie kun je behoorlijk wat tijd kwijt zijn aan het bijhouden van je administratie. Inmiddels zijn er een aantal administratiesystemen die coöperaties kunnen ondersteunen bij project-
Podcast: Zo verduurzamen de bewoners in Benoordenhout hun wijk
Evert Holthoon van stichting Duursaam Benoordenhout neemt je mee in het traject dat de Haagse wijk Benoordenhout doorloopt. Buurtbewoners verduurzamen daar met elkaar hun eigen buurt. Hoe kregen ze
Hoe word je een serieuze partner van een woningcorporatie
In Nederland wonen grofweg 5 miljoen mensen in een van de 2,2 miljoen woningen van woningcorporaties. Daar liggen dus grote kansen! Als initiatief kun je daarbij een belangrijke rol spelen in het
Warmte-initiatieven: wat gebeurt er al?
Warmte is voor de meeste lokale duurzame initiatieven nog nieuw terrein. Toch zijn er een tiental warmte initiatieven gestart. Wat doen deze initiatieven al? En wat betekent dit voor jou als
Afspraken met de energieleverancier
Als je als coöperaties daadwerkelijk gezamenlijk stroom gaat opwekken, wordt deze stroom verkocht aan een energieleverancier. Je begeeft je dan op de energiemarkt. Met een energieleverancier naar
Handleiding financieringsaanvraag coöperatieve warmte
Het is ingewikkeld om als warmte-initiatief een project financieel van de grond te krijgen. Daarom heeft Energie Samen Buurtwarmte samen met TNO de handleiding Financieringsaanvraag coöperatieve
Brede coalitie: "7 maatregelen nodig voor structurele aanpak warmtetransitie"
Om de doelstelling uit het Klimaatakkoord voor warmtenetten haalbaar te maken, moet de aanpak van het Programma Aardgasvrije Wijken in de komende kabinetsperiode worden omgezet in een structurele
Plaatselijke coöperaties nemen aandeel windmolen Alkmaar over
Inwoners kunnen nu deelnemen in windmolen Boekel op de Boekelermeer. De energiecoöperaties CALorie, AlkmaarEnergie, Bergen Energie en Heiloo Energie hebben op 27 september aandelen overgenomen in
Windenergie is co-creatie
Toen de gemeente Utrecht in 2016 besloot in de polder Rijnenburg grootschalige duurzame energie op te wekken, nam een groep inwoners het initiatief in eigen hand. Bewonersorganisatie Rijne Energie
"Samen staan we sterk!" - ODE Decentraal en Hoom werken samen
Duurzame energiecoöperatie voor energiebesparing Hoom wil graag samenwerken met ODE Decentraal. Daarom heeft Jan Schouw, secretaris van Hoom, zich aangemeld voor het bestuur van ODE Decentraal. Schouw
Samen sta je sterker: vier windenergiecoöperaties delen hun ervaringen
Bij het realiseren van lokale windprojecten kom je vroeg of laat struikelblokken en knelpunten tegen. Hoe pak je als energiecoöperatie je positie? Waar liggen samenwerkingsverbanden? Vier
Nieuwe standaard voor toekomstvaste woningisolatie
Om bewoners te ondersteunen bij de verduurzaming van hun huis heeft de overheid de standaard voor woningisolatie ontwikkeld. Je krijgt hiermee inzicht in wat als goede en toekomstvaste maatregelen
Na-isolatiebedrijf Pluimers werkt samen met lokale coöperaties
Pluimers bv is het grootste na-isolatiebedrijf van Nederland en een van de grootste in Europa. Het familiebedrijf met ruim driehonderd medewerkers heeft een commerciële doelstelling en opereert op
Bieden miniwindturbines kansen voor coöperaties?
Windmolens doen regelmatig veel stof opwaaien. Naast dat ze duurzame energie opwekken, kosten ze vaak ook veel energie. Een windproject realiseren is namelijk nogal omvangrijk, niet alleen wat betreft
Regionale aanpakken en energieloketten
Gemeenten werken aan regionale aanpakken om energiebesparing en opwekking van duurzame energie in de particuliere woningvoorraad te versterken. Wat zijn de ontwikkelingen? Regionale aanpakken, wat
Omgaan met weerstand, hoe krijg je anderen mee?
In de communicatie is niets zo ingewikkeld als mensen ervan te overtuigen om hun gedrag blijvend te veranderen. Het beïnvloeden van kennis en houding is een peulenschil vergeleken bij het beïnvloeden
Biodiversiteit stimuleren met een zonnepark
Veel ecologen en natuurbeschermers zijn bang dat zonneparken een slechte invloed hebben op natuur en bodemleven. Doordat zonlicht en regen niet bij de bodem komen, raakt de bodem uitgeput en groeit er
Energie Samen bundelt 8 voorbeelden van coöperatieve warmte-initiatieven
In Nederland zijn ontstaan steeds meer coöperatieve warmteprojecten. Energie Samen | Buurtwarmte bundelde acht verhalen die laten zien dat er veel positieve energie en veerkracht is onder bewoners die
Als VvE aan de slag met een zonnedak: 5 stappen
Als Vereniging van Eigenaren (VvE) aan de slag met zonnepanelen op het dak van jullie complex? Hoe pak je het aan, waar begin je? In 5 korte filmpjes geven Natuurlijk IJburg en Zonne-adviseurs 5
Coöperatieve zonneparken: 10 lessen van de koplopers
Op braakliggende bouwterreinen en op akkers verrijzen her en der in Nederland grootschalige zonneparken. Wat komt er kijken bij de realisatie? Wat is mogelijk, wat is wenselijk, wat niet? Marius
Kijktip: Pointer – Windmolens, kans of nachtmerrie?
Energieregio's zijn druk met het behalen van de klimaatdoelstellingen, maar veel burgers willen geen windmolen in hun 'achtertuin'. Zoals veel inwoners in Deventer. Op minder dan 500 meter van hun
Blik op de toekomst: 30 zonneparken in de pijplijn
Er staan nog minstens 30 coöperatieve zonneparken klaar voor de start, zo laat de Lokale Energie Monitor 2019 zien. Alle vergunningen zijn verleend, de subsidie is toegekend, de financiering is rond
Zonnepanelen op het VvE-dak: zo kreeg VvE Ensemble het voor elkaar
Op het dak van de VvE gezamenlijk zonne-energie opwekken met de postcoderoosregeling. De praktijk is vaak lastiger dan de wens. Veel VvE’s hebben moeite om verder dan de fase van voornemens en plannen
In Middelburg verduurzamen bewoners hun historische pand via een zonnepark
Als bewoner van een historisch pand is het verduurzamen van je huis makkelijker gezegd dan gedaan. Sterker nog: ligt jouw huis in een beschermd stadsgezicht, dan heb je voor de aanleg van zonnepanelen
Hoe lokale energiecoöperatie Blauwvinger Energie het grootste drijvende zonnepark van Europa overneemt
Met Zonnepark Bomhofsplas heeft GroenLeven, ontwikkelaar van zonne-energieparken, het grootste drijvende zonnepark van Europa gerealiseerd. Lokale energiecoöperatie Blauwvinger Energie ziet haar kans
Overzicht coöperatieve zonneparken van 2018
Naast de talloze zonprojecten op daken, telt Nederland steeds meer coöperatieve zonneparken op land. In 2018 zijn elf nieuwe zonneparken in productie genomen. In dit artikel bespreken we ze. Van
Hoe ontwikkel je een technisch plan voor een warmte-initiatief? Lessen uit de Benedenbuurt Wageningen
De bewoners van de Benedenbuurt in Wageningen staan voor een technische uitdaging. Ze willen een duurzaam en betaalbaar warmtenet voor hun jaren ’50 wijk. Deze wijk bestaat uit zo'n 10 verschillende
'Alleen waren we te klein, maar samen boeken we groot succes'
ZutphenEnergie | om is aangesloten bij om | nieuwe energie Acht jaar geleden begon ZutphenEnergie | om (ZE) met een grote ambitie: heel Zutphen aan de lokale stroom. Na een langzame start gaat het
Samenwerking Uitgeest en energiecoöperatie DUEC cruciaal om tot haalbaar aardgasalternatief te komen
In de warmtetransitie ligt voor de waterrijke gemeente Uitgeest een warmtenet op basis van aquathermie voor de hand. Maar hoe kom je van idee tot breed gedragen, kostenefficiënte oplossing? Vera van
Hoe Haarzuilens het eerste energieneutrale kasteeldorp van Nederland wordt
Onder de rook van Utrecht, omringd door bossen en landerijen, ligt het pittoreske Haarzuilens. Het dorpje is historisch verbonden met het nabijgelegen kasteel de Haar en kenmerkt zich door de centraal
Energiecoöperatie Rijn & IJssel Energie ontwikkelt solar carports bij voetbalstadion Gelredome
Energiecoöperatie Rijn & IJssel Energie is het ontwikkelingsproject Zonnecarport Athene Gelredome gestart om twee grote parkeerplaatsen bij het voetbalstadion Gelredome te overkappen met zonnepanelen
Verduurzamen van braakliggende grond: ZonneWijde Breda
De ZonneWIJde Breda is een burgerinitiatief, van, voor en door burgers. Het begint met een idee van één initiatiefnemer, zes jaar later liggen er de bijna 7000 zonnepanelen op bedrijventerrein de
Zonnecentrale Fablohal DE Ramplaan
Exact 1347 zonnepanelen op het dak van de Haarlemse Fablo tennishal leveren stroom aan meer dan 200 huishoudens in Haarlem, Aerdenhout en Overveen. De Fablohal is in eigendom van de firma Thoolen, een
Zon op scholen: ervaringen en tips
Zonnepanelen op scholen zijn duurzaam, leerzaam en natuurlijk ook gewoon erg leuk. Maar voor het zover is, moeten scholen wel wat hobbels nemen. Bijvoorbeeld hoe de zonnepanelen te bekostigen. HIER
Duurzaam Energie Coöperatief Altena Biesbosch gaat zonne-energie winnen op dak van boerenschuur
In het Algemeen Dagblad Rivierenland verscheen 29 april een artikel over de samenwerking tussen Duurzaam Energie Coöperatief Altena Biesbosch (DECAB) en boer Justin Leemans uit Hank. Lees hier het
Boost voor businesscase Zon op KWC door energiebesparing
Opgewekt in Culemborg bedacht een slimme oplossing om een collectieve zonne-installatie op het Koningin Wilhelmina College (KWC) rendabel te maken. De coöperatie helpt de school om energie te besparen
Zonnepark levert Garyp meer op dan stroom alleen
In Nederland bestaat geen energiecoöperatie met een groter zonnepark dan energiecoöperatie Garyp. Op een voormalige vuilstortlocatie in het Friese dorp Garyp bezit de coöperatie ruim 27.000
9 vragen aan Frank Boon over het succes van Zuiderlicht
Zuiderlicht is een energiecoöperatie in Amsterdam. Zij hebben als doel om de metropoolregio Amsterdam op schone energie te krijgen in 2028. Op dit moment heeft Zuiderlicht 4 collectieve zonprojecten
Een drijvend zonnepark: Lingewaard Energie deed het
In het Gelderse Lingewaard is in 2018 een uniek coöperatief zonproject gerealiseerd: het eerste drijvende zonnepark op het vasteland van Europa. Op een ca. 3,25 hectare groot gietwaterbassin in
Zon op Akersloot saldeert op gemeentedak
Gemeente Castricum heeft in 2013 beloofd om al haar daken beschikbaar te stellen voor het opwekken van duurzame energie. Zon op Akersloot, een spin-off van CALorie, veroverde het gezamenlijke dak van
Businesscase Energierijk Voorst staat als een huis
De postcoderoosregeling is geen vetpot. Maar door handig gebruik van een participatiesubsidie en slimme afspraken met de gemeente Voorst en netbeheerder Liander realiseert EnergieRijk Voorst een mooi
Grunneger Power zet door met postcoderoos
Grunneger Power kreeg heel wat tegenvallers voor de kiezen in haar eerste project. Een dak met verborgen gebreken, weinig animo in de buurt en de meest ongunstige postcoderoos van Groningen. Toch
Zo realiseerde VvE De Getijden binnen een jaar een zonnedak
Het was ooit een school, maar sinds december 2018 wordt het monumentale pand aan de Veldstraat in Nijmegen bewoond. Op de zolder, in de voormalige gymzaal en in de oude klaslokalen kwamen
Zonnecoöperatie West-Friesland benut brandweergarages
Als het gaat om locaties voor zonnedaken zijn brandweergarages een gat in de markt. Zonnecoöperatie West-Friesland realiseerde al twee zonnedaken op brandweergarages in Enkhuizen en Stede Broec en is
Zonnewijde Breda, initiatief van Breda DuurSaam
De ZonneWIJde bestaat uit circa twee hectare grond aan het Huifakkerpad in Breda, waarop in het najaar van 2016 bijna zevenduizend zonnepanelen geplaatst worden. Het initiatief ligt in handen van
Zon op Nederland
Zon op Nederland is een coöperatie van zonnecoöperaties. De initiatiefnemers waren in 2011 de eerste in Nederland met een coöperatief zonne-energie project: Zon op Landelijk Noord in Amsterdam Noord
Zonnepark Amelander Energie Coöperatie: Ameland als koploper
Zonnepark Ameland is een gezamenlijk project van de gemeente Ameland, de Amelander Energie Coöperatie (AEC) en Eneco. Het zonnepark, dat sinds juni 2016 open is, produceert met zes megawatt meer dan
60 huishoudens realiseren een energiebedrijf op het dak van Aegon in Den Haag
Coöperatie Groen Hofzicht stak honderden uren in de realisatie van een zonnepark op het dak van financiële dienstverlener Aegon. Een van de zeven initiatiefnemers is Max Koninkx. “Aegon had zelf ook
Zonnepaneel zoekt dak: liefde op het eerste gezicht in Amsterdam
“Uitkijkend over de voetbalvelden dachten we: het dak van het nieuwe clubhuis verdient meer”, vertelt Aukje van Bezeij van energiecoöperatie Zuiderlicht. “Soms is het liefde op het eerste gezicht
Energie opwekken in oude steenfabriek
De EigenWijkse Energie Coöperatie en Stichting Het Utrechts Landschap hebben de steenfabriek Bosscherwaarden in Wijk bij Duurstede met het plaatsen van een zonnedak een nieuwe, duurzame functie
Zon op MARIN
Toen Wageningen op Zon een zonneproject kon realiseren op het dak van maritiem onderzoeksinstituut MARIN, twijfelde de coöperatie geen moment. Op de valreep switchte het project van postcoderoos naar
Zonnepark op Ameland is ’s lands grootste
Op initiatief van de gemeente Ameland, de Amelander Energie Coöperatie (AEC) en Eneco is op vliegveld Ballum op Ameland het grootste zonnepark van Nederland gebouwd. De 23.000 zonnepanelen met een
Bijzondere samenwerking leidt tot Zonnepark Ameland
In het noorden van Nederland, op Ameland, gloort het grootste zonnepark van Nederland. Ruim 23.000 zonnepanelen telt het park van 10 hectare, dat op het terrein van het vliegveld van Ballum is
Brochure HIER: Wat is er nodig om buurtwarmtenetten aan te leggen?
Lokale warmte-initiatieven spelen een belangrijke rol bij het halen van de doelstelling uit het Klimaatakkoord om huizen aardgasvrij te maken. Belangrijkste reden: een warmtenet vereist vaak ook
Zon op de Praxis: hoe organiseer je dat?
De Amsterdamse energiecoöperatie GWL Ecostroom realiseerde een rendabel zonneproject op de lokale Praxis. Sinds augustus 2015 levert het dak stroom aan bewoners van het GWL (Gemeentelijke Water
Zonnecentrale op afvalberg in Garyp
Enerzjy Koöperaasje Garyp staat in de startblokken om een zonnecentrale met 27.000 zonnepanelen te bouwen op een voormalige afvalberg. Om zo’n grootschalig zonnepark te realiseren heeft de coöperatie
Energie Samen: Hoe Warmteschappen bewoners een volwaardige plek kunnen geven in de warmtetransitie
Welke voorwaarden zorgen voor een nieuw samenspel tussen overheid, markt en de ‘nieuwe commons’ zodat bewonersinitiatieven een volwaardige positie in de lokale warmtetransitie krijgen? Energie Samen |
De collectieve zonnedaken van Zonnevogel in Den Haag
ZonneVogel was vorig jaar een van de eerste postcoderoosprojecten met een aanwijzing voor het verlaagd belastingtarief. Na flink wat hordes te hebben genomen, draaien de twee zonnedaken op volle
LochemEnergie ontwikkelt door
LochemEnergie heeft vier zonneparken operationeel, gerealiseerd met verschillende regelingen. Door deelname aan een innovatieprogramma van de overheid had de coöperatie extra vrijheid om te
De zonnecentrale van DE Ramplaan in Haarlem
In september 2015 opende de zonnecentrale van Coöperatie Duurzame Energie Ramplaan in Haarlem. Op het dak van een ondernemer liggen 1.347 zonnepanelen die de komende jaren huishoudens in Haarlem
ZonneWijde Breda
Na zes jaar voorbereiding ziet Breda DuurSaam haar zonnepark binnenkort werkelijkheid worden. De mobiele grondgebonden PV-installatie met 7.000 panelen is het grootste binnenstedelijke zonne
Zeven lessen van Windpark Krammer: hoe ontwikkel je een grootschalig coöperatief project?
Het Klimaatakkoord streeft naar 35 TWh opwek van duurzame energie op land in 2030. Met daarbij de ambitie van 50% in eigendom van de lokale omgeving. Maar hoe pak je zo’n grootschalig coöperatief
Kennissessie warmte #4: de governance van een wijkwarmtebedrijf
Op vrijdag 31 januari komen in Utrecht 40 koplopers in de warmtetransitie bijeen voor de laatste HIER opgewekt kennissessie warmte van een serie van 4. Thema: de governance van een wijkwarmtebedrijf
Merian Koekkoek: "Een nieuwe vorm van verwarmen vraagt om innovatieve oplossingen"
We zijn jaren gewend geweest om onze huizen te verwarmen met aardgas. Zo lang, dat we vaak vergeten waar dit aardgas vandaan komt en wat ervoor nodig is om het naar onze huizen te transporteren. 98%
Geleerde lessen van windparken Nijmegen Betuwe en Koningspleij
Windpark Nijmegen Betuwe levert sinds 2016 met vier windmolens energie voor zo’n 7.000 huishoudens. Windpark Koningspleij van de Arnhemse Rijn- en IJssel Energiecoöperatie en Pure Energie wekt vanaf
Terugkijken: Webinar ‘Effectief leiderschap in omgevingsmanagement van zon- en windprojecten’
De ontwikkeling van een wind- of zonnepark is een complex proces. Niet alleen op technisch en financieel vlak. Juist ook in het betrekken van de omwonenden, grondeigenaren, natuurorganisaties en
Coöperaties, overheden en netbeheerders samen op weg naar aardgasvrije wijken
De doelstellingen zijn ambitieus. Aardgasvrij in 2030. Dat vereist een forse warmtetransitie die op lokaal niveau haar beslag moet krijgen. Energiecoöperaties kunnen en moeten hierin een baanbrekende
Siward Zomer: "Voor 5% rendement komen marktpartijen niet hun bed uit"
In Denemarken zijn coöperatieve warmtenetten heel gebruikelijk. In ons land zoeken we naar mogelijkheden voor meer draagvlak. Hier liggen kansen voor coöperatieve warmte. Echter, de situatie is hier
Capaciteit op het elektriciteitsnet: capaciteitskaart geeft inzicht in congestie op het net
Werk je aan plannen voor een coöperatief zon- of windproject om samen duurzame energie op te wekken? Dan is het belangrijk om te weten of er voldoende capaciteit is op het elektriciteitsnet in jouw
Wijk C in Utrecht gaat voor zonnepanelen
Al twee jaar werken zij zich vrijwillig uit de naad voor hun oude stadswijk Wijk C in Utrecht. Saskia Enderle en Thomas Roos en drie andere betrokkenen willen de zwarte daken inwisselen voor groene
Subsidies en financiering voor energie-initiatieven per provincie
Er zijn verschillende mogelijkheden voor financiering van duurzame energieprojecten vanuit subsidies en fondsen. In dit artikel zetten we de mogelijkheden voor energiecoöperaties en andere energie
SDE+ subsidieronde voorjaar 2020
In de lente van 2020 vindt de laatste subsidieronde SDE+ plaats. Vanaf het najaar 2020 gaat de aangepaste regeling van start: de SDE++. In de laatste ronde SDE+ is er een totaal subsidiebudget van 4
Zonnepark de Boterberg: geslaagde samenwerking tussen gemeente en energiecoöperatie
Op een industrieterrein in het Overijsselse Oldemarkt ligt sinds 2020 zonnepark de Boterberg verstopt. Het park is volledig in eigendom van het dorp. 10% is van energiecoöperatie Oldemarkt, de rest
Verslag kennissessie #3.3: De projectovereenkomst – van papier naar praktijk
Je bent als bewonersinitiatief op het punt aangekomen dat je samen met de gemeente goede afspraken op papier hebt gezet over de samenwerking richting een aardgasvrije toekomst. Maar nu volgt het
De coöperatie: een unieke rechtsvorm
Om een gezamenlijk energieproject te realiseren, moet je als projectorganisatie een rechtsvorm kiezen. Een coöperatie is een vorm die bij uitstek past en veel gebruikt wordt. Een coöperatie is een
3 manieren om de lokale politiek warm te krijgen voor jouw initiatief
De lokale politiek heeft een belangrijke positie in de besluitvorming over een duurzame energievoorziening. Wanneer je als bewonersinitiatief serieus genomen wil worden, kun je die dus maar beter aan
Windpark De Rietvelden in Den Bosch verduurzaamt brouwerij, schepen en woningen
Windpark De Rietvelden in ’s-Hertogenbosch zorgt ervoor dat de HEINEKEN brouwerij duurzaam produceert, dat BCTN elektrische schepen laat varen en dat 540 inwoners van ’s-Hertogenbosch samen duurzame
Warmteschappen: vier organisatievormen voor lokaal eigendom in de warmtetransitie (rapport Buurtwarmte)
Bewonersinitiatieven die zelf een coöperatief warmtebedrijf oprichten staan voor de keuze om dit helemaal zelf te doen, of samen met een gemeente of marktpartij. Energie Samen | Buurtwarmte heeft een
Cable pooling: wat is het en wanneer is het interessant?
Er komen steeds meer duurzame energieprojecten in het land land bij, maar de energie-infrastructuur is daar nog niet op aangepast. De kabels op het elektriciteitsnet zijn momenteel op veel plekken te
Cable pooling: minder kabel, efficiënter netgebruik
Energie opwekken en verbruiken gaat tegenwoordig een stuk duurzamer dan voorheen. Zo wordt bijvoorbeeld op veel plekken aardgas door elektriciteit vervangen en wekken we steeds meer duurzame energie
Hoe VvE’s zonder gedoe profiteren van zonnepanelen door samenwerken met energiecoöperatie
Veel VvE’s denken serieus na over het plaatsen van zonnepanelen op hun dak. Ingewikkelde regelgeving en praktische bezwaren zorgen er echter voor dat plaatsing meestal geen realiteit wordt. Dat het
Handreiking rolverdeling bij het ontwikkelen van zonneparken en windmolens met lokaal eigendom
Zonneparken en windmolens die in handen zijn van slechts één projectontwikkelaar zijn verleden tijd. Toekomstige projecten komen zoveel mogelijk in eigendom van de lokale gemeenschap. Hiervoor is het
HIER opgewekt, de podcast SE4 #1 - Tien jaar lokale energie-initiatieven
In deze eerste aflevering van het vierde seizoen van ‘HIER opgewekt, de podcast’ blikt podcastmaker Maarten Dallinga terug op tien jaar lokale energie-initiatieven. Op 30 maart wordt namelijk de
Toolbox Samenwerken in de lokale energietransitie
Sta je aan de start van samenwerken met de gemeente, een bewonersinitiatief, een projectontwikkelaar of een andere partij? Of wil je een bestaande samenwerking verstevigen? Dan zit je met deze toolbox
Rapport Participatiecoalitie: 'De zoektocht naar volwaardig samenwerken in de warmtetransitie'
De Participatiecoalitie sprak 70 bewonersinitiatieven en 5 gemeenten over hun ervaringen met samenwerken in de warmtetransitie. Ze komen steeds vaker tot afspraken op papier, en zijn het vaak eens
Oplossingen bij capaciteitsproblemen op het net
Door de snelle ontwikkeling van duurzame energie wordt het steeds moeilijker om door wind en zon opgewekte energie op te nemen in het elektriciteitsnet. Op veel plekken in het land is deze
Essay: Naar (betere) samenwerking tussen gemeenten, projectontwikkelaars en energiecoöperaties
Het is van doorslaggevend belang dat gemeenten, energiecoöperaties en projectontwikkelaars goed samenwerken. Dat is nodig om de Klimaatakkoord-ambitie van 50% hernieuwbare energie in eigendom van de
HIER opgewekt, de podcast SE4 #2 - Samenwerken in de lokale energietransitie
Aflevering twee van het vierde seizoen van ‘HIER opgewekt, de podcast’. Podcastmaker Maarten Dallinga is bij de tiende editie van het Evenement HIER opgewekt en staat met inspirerende sprekers stil
Opschalen via 6 ontwikkelingsfases
Coöperatieve energie initiatieven ontwikkelen zich door de tijd heen. Al in 2019 reflecteerden bestuurders van coöperaties samen op hoe om te gaan met eigen groei, doorontwikkeling en veranderende
Voorbeeld samenwerkingsovereenkomst gemeente Noordenveld en Energiecoöperatie Noordseveld
De warmtetransitie is een complexe opgave waarin veel samengewerkt moet worden. Eén van de belangrijke samenwerkingen is die tussen gemeente en bewonersinitiatief. Om de verschillende perspectieven te
Windpark Heibloem: windmolens waar de Limburgse gemeenschap achterstaat
Langs het kanaal tussen de Limburgse dorpen Heibloem, Eghel en Neer staan zeven windmolens op een rij. Drie daarvan zijn van de inmiddels ervaren burgercoöperatie Zuidenwind. Na het ontwikkelen van de
Rijk presenteert beleidsprogramma om de gebouwde omgeving sneller te verduurzamen
Het is hard nodig om het verduurzamen van de gebouwde omgeving te versnellen. Het Rijk heeft daarvoor het beleidsprogramma van de komende jaren naar buiten gebracht. De prioriteit ligt bij energie
Drie keer winst met zonnecarport bij het Dolfinarium in Harderwijk
Energiecoöperatie Endura kreeg de unieke kans om een parkeerterrein van het Dolfinarium in Harderwijk te overkappen met een carport met zonnepanelen. Het project is voor 51 procent in handen van de
Hoe Ermelo-West woningeigenaren inspireert aardgasvrij te wonen: ‘Bewoners beslissen in hun eigen tempo’
Hoe zorg je dat eigenaar-bewoners investeren in aardgasvrije maatregelen voor hun woning? In de Wijk van de Toekomst Ermelo zoeken de gemeente en wijkbewoners samen naar mogelijkheden. Onder het credo
Windpark Koningspleij: Samen Voor de Wind
De vier windmolens van Windpark Koningspleij staan in een lijnopstelling langs de Pleijroute (N325) bij Arnhem. Drie van de vier windmolens zijn een burgerinitiatief en samen gebouwd met inwoners uit
Samenwerken tijdens de warmtetransitie: veelbelovende bewonersgerichte aanpakken energiebesparing
Op dit moment vindt landelijk en in veel gemeenten een verschuiving plaats van een aanpak gericht op energiebesparing naar een wijkaanpak gericht op wonen zonder aardgas, waar energiebesparing vaak
Energietransitie in Nagele: 'Samen als dorp, energie in eigen hand'
In Nagele (gemeente Noordoostpolder) is een blok van acht woningen en een voormalig schoolgebouw voorzien van thermische zonnecollectoren en is een thermische opslagsysteem (HoCoSto) ingegraven in een
KetelhuisWG: samen lokale, duurzame en betaalbare energie realiseren
KetelhuisWG is de lokale energiecoöperatie voor de Wilhelmine Gasthuis-buurt in Amsterdam Oud-West. Bewoners en ondernemers nemen het heft in eigen handen voor een toekomstbestendige buurt. De
Terheijden, het eerste energieneutrale dorp van Brabant
Het Traais Energie Collectief (TEC) uit het dorp Terheijden, gemeente Drimmelen, werkt samen met de inwoners aan een eigen, duurzame energievoorziening voor het dorp. Alle energie wordt lokaal
Windpark Veur de Wind: "Deur ons, veur ons"
Windpark Veur de Wind is een initiatief van de coöperatie Nieuwleusen Synergie en ontwikkelaar Westenwind. Na oplevering is het windpark in handen van de lokale coöperatie Nieuwleusen Synergie, in een
Windpark Avri en Windpark Deil, Gelderland
De twee windparken langs de snelweg bij Geldermalsen in de regio Rivierenland, Gelderland zijn niet te missen. Er staat in totaal 14 windturbines. Ze zijn voor een aanzienlijk deel eigendom van
Burgerwindpark De Spinder: samen toekomst met wind
Vlak voor het einde van 2019 werden de windturbines van Burgerwindpark De Spinder in productie genomen. Het windpark is formeel in april 2020 opgeleverd. Als gevolg van corona moest een feestelijke
Windpark Krammer: het grootste coöperatieve energieproject van Nederland
In mei 2019 opende Koning Willem-Alexander Windpark Krammer, het grootste coöperatieve energieproject van Nederland. Het windpark met 34 turbines (102 MW) is te vinden op de Krammersluizen tussen
Bossche Windmolen West (BWW): Écht groene, lokale windenergie voor en door Bosschenaren
De Bossche Windmolen West (BWW) is één van de vier windturbines van het nieuwe Windpark De Rietvelden in 's-Hertogenbosch. Het is eigendom van 538 Bosschenaren. Het windpark is een initiatief van
Windpark De Kookepan: Samen onze eigen energie opwekken
Windpark De Kookepan is een van de vijf Limburgse coöperatieve windparken die minder dan vier jaar nodig hadden om van de tekentafel tot productie te komen. De andere zijn: Windpark Heibloem, Windpark
Windpark Heibloem: In vier jaar van tekentafel tot realisatie met de Zuidenwind-methode
Windpark Heibloem bij het dorp Heibloem in de gemeente Limburg levert stroom sinds mei 2020. Het heeft slechts vier jaar geduurd om van idee tot realisatie te komen, een unicum in de windsector
Windpark Ospeldijk: 50% lokaal eigendom
Windpark Ospeldijk is één van de vijf Limburgse windparken die minder dan vier jaar nodig had om van de tekentafel tot productie te komen. Het bestaat uit vier windturbines waarvan twee eigendom zijn
Windpark Egchelse Heide: Lokale ondernemers en bewoners slaan de handen ineen
Windpark Egchelse Heide is feestelijk geopend in september 2021 en opgeleverd in december 2021. Het is een initiatief van drie lokale melkveehouders, die samen optrekken met twee ontwikkelaars en de
Warmtenet Oost-Wageningen: warmte tegen kostprijs, zonder winstoogmerk
Coöperatie Warmtenet Oost Wageningen (WOW) maakt zich sterk om een warmtenet te realiseren in de Benedenbuurt in Wageningen. De inzet is: een duurzame wijk en de wijk zonder gas van warmte te voorzien
Zonnepanelen voor Verenigingen van Eigenaren (VvE's)
Steeds meer Vereniging van Eigenaren (VvE’s) denken er over na om samen zonnepanelen te laten installeren. In Nederland zijn al diverse projecten gestart met zon op daken van VvE’s. Daken van
50% lokaal eigendom: praktische tips voor samenwerking
In het Klimaatakkoord staat dat 50% van de energieproductie eigendom moet zijn van de lokale omgeving om het draagvlak voor de energietransitie te versterken. Voor energiecoöperaties de vraag hoe ze
Overzicht dienstverleners bij coöperatieve energieprojecten
Met het groeien van het aantal en de omvang van lokale energiecoöperaties neemt de behoefte aan professionele ondersteuning bij de projectontwikkeling van coöperatieve projecten toe. Maar welke
In de praktijk: samenwerking tussen energiecoöperatie, gemeente en projectontwikkelaar
De Participatiecoalitie, NVDE, VNG, en NPRES onderzoeken samen hoe de samenwerking tussen gemeenten, energiecoöperaties en projectontwikkelaars zo goed mogelijk kan verlopen. In dat kader publiceren
'Aardgasvrij-ready' met behulp van een energiedienstenbedrijf
De Oranjewijk in Leeuwarden gaat in 2030 van het gas af. Hoe? Die keuze wordt bewust nog niet gemaakt. Maar dat betekent niet dat energiecoöperatie Nieuwe Energie Oranjewijk tot die tijd achterover
Coöperatief Warmtenet Muiderberg: duurzaam, collectief en betaalbaar
Muiderberg duurzaam en betaalbaar verwarmen? Ja, dat kan. Dat bleek uit een haalbaarheidsonderzoek, uitgevoerd in 2020 op initiatief van energiecoöperatie Wattnu en enkele bewoners. Een warmtenet met
Handreiking samenwerking overeenkomsten met ontwikkelaars - Energie Samen
De energietransitie is een complexe opgave waarin veel samengewerkt moet worden. Bijvoorbeeld tussen energiecoöperaties en bedrijfsmatige projectontwikkelaars. Om de verschillende uitgangspunten bij
Podcast: zonnepanelen als VvE, hoe pak je dat aan?
In de nieuwste podcast voor VvE's van VvE Belang spreekt Kees Oomen (directeur van VvE Belang) met drie experts over zonnepanelen voor VvE's. Waarom willen VvE's zonnepanelen op hun dak? Hoeveel geld
Eerste coöperatieve project met verticale zonnepanelen staat in Culemborg
Het eerste opwekproject met verticale zonnepanelen is een feit: in Culemborg staan 958 panelen rechtop in metalen houders in stroken op het land van een melkveehouder. Zonneproject Den Heuvel is een
Samenwerken aan een warmtenet: zo organiseren coöperatie TEC en de gemeente het in Terheijden
Het plan van het Traais Energie Collectief om als coöperatie een eigen lokaal warmtenet te ontwikkelen wordt stap voor stap werkelijkheid. In 2018 ontving de gemeente Drimmelen subsidie van het
Participatiemonitor 2021: Nog geen groei zichtbaar in aandeel lokaal eigendom
Uit de Participatiemonitor 'Participatie hernieuwbare energie op land 2021' blijkt dat het aandeel lokaal eigendom bij energieprojecten nagenoeg gelijk is gebleven aan de voorgaande kalenderjaren. Er
Loket voor biodiversiteit bij zonne- en windparken op land
In januari 2023 is het Loket Energie & Natuur van de Natuur en Milieufederaties (NMF) geopend. Het loket is een centrale plek voor kennis, ervaring en ideeën over biodiversiteit in zonne- en
Het Jetten-proof warmtenet: verschillende vormen om de governance te organiseren
Rapport Energie Samen en LSA: ‘Zelfbeheer in de warmtetransitie: acht beleidsinstrumenten’
In h et rapport "Zelfbeheer in de Warmtetransitie" verkennen Energie Samen en LSA bewoners acht beleidsinstrumenten die bewonersinitiatieven helpen bij het samenwerken met overheid en markt. De
Windpark Koningspleij: gezamenlijk pionieren in de energietransitie
Een coöperatief windpark komt niet zomaar van de grond. Sterker nog: zonder nauwe samenwerking tussen energiecoöperatie, gemeente en ontwikkelaar zijn dergelijke projecten gedoemd te mislukken. Bij
582 zonnepanelen op schooldak dankzij Realisatielening
In hun zoektocht naar externe financiering kwam de Wassenaarse Energie Coöperatie uit bij het Realisatiefonds. Met een Realisatielening legden ze een schooldak vol zonnepanelen. Er liggen inmiddels
“Bedrijven geven ons een dak, wij verzorgen de zonnepanelen”
Het eerste zonnedak van energiecoöperatie Nieuwe Lansinger Stroom smaakte naar meer. Op zoek naar financiering voor nog meer zonprojecten stuitten zij op het Realisatiefonds. Cor van der Blom van
Basisbrochure voor het werven van deelnemers voor een gezamenlijk zonnedak
Is jullie coöperatie met een zonnepanelenproject bezig en is het tijd om deelnemers te werven? Om daarbij te helpen, hebben we een aansprekende basisbrochure gemaakt. De brochure zet de belangrijkste
Verenigde energiecoöperaties helpen de krachten bundelen van publieke, coöperatieve en private partijen
In een goede samenwerking versterken publieke, coöperatieve en private partijen elkaar op de energiemarkt, en versnellen ze gezamenlijk de transitie naar duurzame energie. Gemeentes en provincies
Op weg naar een aardgasvrije wijk: voorbeelden uit de praktijk
Bijna alle Nederlandse woningen zijn nog aangesloten op het gasnet. Vanwege de CO2-uitstoot die het koken en verwarmen op aardgas veroorzaakt, wil Nederland hier voor 2050 van af. Volgens het
Laagspanningsnetten raken steeds zwaarder belast. Wat zijn acceptabele oplossingen?
Het aantal zonnepanelen op daken groeit de laatste jaren sterk. Daardoor kan het in steeds meer buurten voorkomen dat het laagspanningsnet het op bepaalde momenten niet meer aankan. Dat heeft als
SCE-subsidie als hulpmiddel voor VvE’s bij verduurzamen
Sinds 1 april 2021 kunnen energiecoöperaties en Verenigingen van Eigenaars (VvE’s) gebruik maken van de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE) van RVO. Een mooie kans voor VvE’s om
Een coöperatief zonnedak realiseren in 5 belangrijke stappen
Wat zijn de belangrijkste stappen voor het realiseren van een zonnedak? En hoe vlieg je die aan? We spraken met Ruud Krabbenborg, ‘oude rot’ in het vak als het gaat om het realiseren van coöperatieve
Hoe ondersteun je energie-initiatieven op buurtniveau? Ervaringen van twee deskundigen.
Onder meer door de snel stijgende energieprijzen schieten buurtinitiatieven op het gebied van energiebesparing in heel Nederland als paddenstoelen uit de grond. Wat gaat daarbij goed en wat kan beter
Openbare kaart met data over gebouwde omgeving
Wil je weten wat in een wijk het energiegebruik is, of wat de energielabels van woningen zijn? Of juist liever wat de gemiddelde inkomens zijn? Met de Dataviewer Energietransitie Gebouwde Omgeving
Sible Schöne: "Het laagspanningsnet wordt het volgende knelpunt"
Onze laagspanningsnetten zijn niet berekend op de grote hoeveelheden elektriciteit uit zonnepanelen, hybride warmtepompen en voor elektrische laadpalen, stelt Sible Schöne, adviseur bij HIER. Hij
Te maken met netcongestie bij je zon- of windproject? Twee oplossingsrichtingen
Als gevolg van een grotendeels vol elektriciteitsnet ontstaan op steeds meer plekken congestieproblemen op het middenspanningsnet, waardoor windmolens en zonnepanelen niet meer overal aan te sluiten
Windpark Krammer zet turbines stil voor zeearend
Windpark Krammer werkt als eerste windpark in Nederland met een beelddetectiesysteem (DTBird) om vogelslachtoffers te voorkomen. Met dit systeem worden bepaalde vogelsoorten op afstand gedetecteerd
Eerste postcoderoosproject voor VvE in Amsterdam
Coöperatie WOW Ecostroom heeft samen met de VvE Theophilusstraat 1 t/m 9 in Amsterdam een postcoderoosproject gerealiseerd op het dak van de VvE. Op 9 januari vond de opening plaats van het zonne
Kijktip EenVandaag: Wageningse wijk wil van het gas af, maar hoe?
De Benedenbuurt in Wageningen van het gas af. Als het aan enthousiaste buurtbewoners Wanka Lelieveld en Robert-Jan Geerts ligt, is dat over een paar jaar werkelijkheid. Samen werken ze aan een plan om
Koning opent grootste burgerinitiatief van Nederland: Windpark Krammer
Na jaren van voorbereiding is het zover: Windpark Krammer wordt vandaag officieel geopend, door de Koning. Het project van energiecoöperaties Deltawind en Zeeuwind is het grootste burgerinitiatief van
Handreiking biodiversiteit op coöperatieve zonneparken
Coöperatieve zonneparken en een gezonde omgeving met meer biodiversiteit kunnen hand in hand gaan. Dat laten coöperatie Grunneger Power en de Natuur en Milieufederatie Groningen zien met de
Zonnepanelen op de VvE: informeer je buren met deze informatiebrochure op maat
Terugkijken: Webinar 'De SCE in 2022: hoe werkt het, wat is nieuw?'
Op 1 maart 2022 om 09.00 uur opent de tweede ronde van de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). In het webinar ‘De SCE in 2022: hoe werkt het, wat is nieuw’ informeren de Rijksdienst
De SCE-regeling in het kort
De Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE) ondersteunt energiecoöperaties en Verenigingen van Eigenaren (VvE's) bij het opwekken van duurzame energie. De subsidie zorgt dat omwonenden
Voorbeeldreglement en -ledenovereenkomst bij SCE-projecten
Maak je als coöperatie gebruik van de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE)? Dan moet je een reglement opstellen en een deelnemersovereenkomst sluiten met de deelnemende leden. Daarbij
Terugkijken: Webinars businesscases in de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking
Per 1 april 2021 vervangt de nieuwe Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE) de huidige Regeling Verlaagd Tarief (postcoderoosregeling). Op 18 februari en 4 maart 2021 organiseerde Energie
SCE-regeling en projectfinanciering: wat zijn de mogelijkheden?
Er zijn verschillende manieren om als coöperatie een gezamenlijk zonnedak, zonneveld of windmolen te financieren via de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopweking. Je kunt financiering werven via
SCE: met welke belastingen heb je als coöperatie en leden te maken?
Bij het opzetten van coöperatieve energieprojecten zijn er diverse belastingen en heffingen waar je je als coöperatie en deelnemend lid mee te maken krijgt. We geven een overzicht met algemene regels
Realisatiefonds financiert eerste zonneproject
Aan de Meikade in Ede is het eerste duurzame energieproject gefinancierd met behulp van het Realisatiefonds van Energie Samen. Met de Realisatielening van dit nieuwe landelijke fonds financieren
Financiële aspecten van de SCE
In dit artikel meer informatie over de financiële aspecten die komen kijken bij de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). Ieder energie-initiatief krijgt ermee te maken: de uitdaging
Juridische aspecten van de SCE
In dit artikel meer over de juridische aspecten en implicaties van de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). Als je als collectief energie gaat opwekken, heb je juridisch dingen te
Organisatorische aspecten van de SCE
Wat komt er qua organisatorische aspecten kijken bij de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE)? In dit artikel vind je antwoorden op de meest voorkomende vragen.
Energielevering-aspecten van de SCE
In dit artikel zoomen we in op de coöperatie als energieproducent in de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). Als je als coöperaties gezamenlijk stroom opwekt, verkoop je die aan een
Financiële participatie: Lokaal financieren & lokale baten
Het aantal coöperatieve wind- en zonneparken groeit. Zo blijkt uit de jaarlijkse Lokale Energie Monitor. Deze initiatieven illustreren de actieve maatschappelijke betrokkenheid van burgers bij de
Locatie-aspecten van de SCE
In dit artikel lees je meer over de locatie van de productie-installatie, in kader van de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). Voor de afbakening van wat men als ‘lokale’ energie
Alles over de SCE-regeling voor VvE's
Willen jullie als VvE zonnepanelen installeren op jullie gezamenlijke dak? Dan kunnen jullie hiervoor SCE-subsidie aanvragen, net als coöperaties. SCE-subsidie aanvragen werkt voor een VvE op een
Sociale cohesie: hét smeermiddel voor je buurtaanpak
Een aardgasvrij-initiatief begint vaak bij een of enkele bewoners, maar de transitie is uiteindelijk van iedereen in de wijk. Hoe kom je tot een breed gedragen initiatief? Dit vergt allereerst een
De Heldenreis van de Traaienaren
We hebben in de energietransitie de neiging om het met name over technische, juridische, en politieke zaken te hebben. Maar het is een transitie van ons als mens en gemeenschap. In het Brabantse
Werkboek mensen betrekken bij je energie-initiatief
Voor veel mensen zijn duurzame maatregelen nemen in huis of meedoen in een lokaal energie-initiatief geen prioriteit. Het is voor lokale energieclubs dus best een uitdaging om veel mensen mee te
Hoe betrek je buurtbewoners bij je warmte-initiatief? Geleerde lessen uit de Benedenbuurt Wageningen
Gelegen op een heuvel in Oost-Wageningen bevindt zich de Benedenbuurt: een groene, ruim opgezette wijk waar enkele groene, ruimdenkende bewoners een initiatief zijn gestart om de buurt van het gas af
Brochure: 'Hoe krijg je mensen mee in de energietransitie?'
Steeds meer mensen besparen energie, maar een grote groep komt minder snel in beweging. Hoe kom je bij die mensen achter de voordeur? Hoe raak je in gesprek en help je ze bij het overgaan tot
Aardgasvrij-initiatieven slagen er goed in om middengroepen te betrekken
Bij vraagstukken over nieuwe warmtevoorziening zijn vaak de koplopers en tegenstanders duidelijk aanwezig, maar van een grote groep mensen die daar tussenin zit hoor je veel minder. Veel
Activeer je buurt om te verduurzamen met een 'Homewarming'
In iedere buurt zijn wel mensen die hun huis al aan het verduurzamen zijn. Maar als je verder wil komen in een buurtaanpak is het juist belangrijk om ook de rest te betrekken. Hoe zet je zoiets in
Kennissessie Warmte #4.1 van de Participatiecoalitie - Hoe bereik je met jouw verduurzamingsinitiatief de rest van de wi…
Afgelopen 30 juni organiseerde de Participatiecoalitie weer een Kennissessie warmte. Met 30 mensen vanuit initiatieven en gemeenten uit het hele land zaten we bij elkaar om kennis te delen en te
Duurzame energie opwekken op monumenten
Er zijn steeds meer mogelijkheden voor het opwekken van duurzame energie bij monumenten en historische gebouwen. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed heeft een handige overzichtspagina gemaakt
Multifunctioneel ruimtegebruik bij zonnepanelen: de mogelijkheden
Zonnepanelen op daken zijn de slimste manier van multifunctioneel ruimtegebruik. Maar er zijn ook andere vormen denkbaar. In een inspiratiegids beschrijft CE Delft in opdracht van de Rijksdienst voor
Nieuwe ronde SCE in 2023
Op 21 november 2022 maakte minister Jetten de voorwaarden voor de nieuwe ronde van de Subsidieregeling Cooperatieve Energieopwekking (SCE) bekend. Wij zetten de belangrijkste veranderingen hieronder
Verzekeraars presenteren Preventiebrochure Zonnepanelen
Verbond van Verzekeraars, de koepelorganisatie voor verzekeraars, heeft de Preventiebrochure Zonnepanelen gepresenteerd. Hierin is er onder meer aandacht voor inspectie bij de oplevering van
Provincie Brabant maakt weg vrij voor zonneparken met interim omgevingsverordening
De provincie Noord-Brabant heeft de interim omgevingsverordening vastgesteld. Daarmee maakt de provincie de weg vrij voor de komst van zonneparken in het Brabantse buitengebied. Bij de afweging van
Dit zijn de plannen van het kabinet voor het beleid voor zonne-energie
Op 20 mei 2022 verstuurde minister Jetten zijn ‘ Zonnebrief’. In deze brief schetst hij het beleid voor zonne-energie, als uitwerking van het coalitieakkoord van december 2021. Het akkoord scherpt de
Onzekere energiemarkt biedt ook kansen voor energiecoöperaties
Tot een paar jaar geleden stonden de inkomsten van energiecoöperaties bij voorbaat vrijwel vast. Sindsdien heeft onrust zich meester gemaakt van de energiemarkten, waardoor het voor coöperaties lastig
Hoe richt je de coöperatie in bij meerdere projecten?
Veel energiecoöperaties starten vanuit een concreet project. De start vraagt vaak veel pionierswerk van de initiatiefnemers. Na de intensieve aanloopperiode, als het project eenmaal loopt, zijn de
Kijktip documentaire: De Energievrijstaat
De documentaire De Energievrijstaat volgt onconventionele ontwikkelaar Pim de Ridder op de voet. Pim heeft de wens om zijn geboortedorp Terheijden aardgasvrij te maken. Van 2018 tot nu zie je hoe Pim
Nationaal Solar Trendrapport 2023
Solar Solutions International publiceert in de aanloop naar hun vakbeurs op het gebied van zonne-energie: het Nationaal Solar Trendrapport 2023. Lees hier de belangrijkste bevindingen van het rapport
Sible Schöne: "Desastreus als certificatenmarkt verdwijnt"
Schaffen Brussel en Duitsland de groene stroommarkt af? De markt voor groene stroom ontwikkelt zich in positieve richting. Veel partijen stappen af van sjoemelstroom en kiezen voor geloofwaardige
Lokale Energie Monitor Zuid Holland: Koploper in coöperatieve wind
Op verzoek van de provincie Zuid-Holland heeft HIER opgewekt de Lokale Energie Monitor voor de provincie Zuid-Holland samengesteld. Een monitor die inzoomt op energie coöperaties in de provincie, hun
Kijktip: Pointer – Waarom is er op veel bedrijfsdaken nog geen zonnepaneel te ontdekken en worden weilanden wel volgeleg…
Plannen voor zonneweides stuiten regelmatig op verzet, zeker omdat de daken van bedrijfspanden in de omgeving nogal eens leeg blijven. Slechts twaalf procent van de bedrijfsdaken ligt op dit moment
Burgerparticipatie in zakelijke zonne-energieprojecten: "Financiering een van de grote issues"
"Financiering is een van de majeure hobbels voor participatie door energiecoöperaties in grootschalige zonne-energiesystemen", zegt onderzoeker Anne Marieke Schwencke in Solar Magazine. "Er is meer
Checklist natuurwaarden voor zonneparken
De Natuur en Milieufederaties en Natuur & Milieu hebben een checklist opgesteld voor de omgang met natuurwaarden bij initiatieven voor grondgebonden zonne-energie. Het initiatief hiertoe komt voort
150 miljoen euro budget voor SCE subsidieregeling, openstelling 1 maart 2022
Energiecoöperaties en VvE's kunnen vanaf 1 maart 2022 weer subsidie aanvragen binnen de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). Het oorspronkelijke budget van €37 miljoen is door de
Monumentenstad Amersfoort kijkt naar alternatieven voor zonnepanelen
Wie door het centrum van Amersfoort loopt, ziet direct waarom het een echte monumentenstad is. Met zijn middeleeuwse kern, oorspronkelijke stratenpatroon, gevelwanden, oude daken en waterlopen trekt
Zonmonitor van RVO: ‘Sterke groei in zonne-energie, participatie nog toekomstmuziek’
In 2020 is er 3.451 MW aan zonnepanelen bijgeplaatst in Nederland. Eind 2020 stond er in Nederland 10.717 MW (10,7 GW) aan operationeel zonvermogen, te verdelen in ruim 6,1 GW grootschalige en 4,6 GW
Size does matter: Naar grootschalige uitrol van collectieve zonneparken
De eerste zonneparken zijn een feit. Maar hoe schalen we op van een enkel project naar honderden? Initiatieven hebben zeeën van tijd geïnvesteerd in de eerste projecten. Als het straks om grotere
Energielevering: Samen Slagen
Energieleveranciers werken samen met lokale energiecoöperaties voor wederverkoop van energie. Een energiecoöperatie kan op deze manier energie aanbieden aan leden, zonder over een eigen
Waarom is wind of zon op land nodig, kan het niet alleen op zee?
Als je als energiecoöperatie of gemeente bezig bent met het realiseren van meer windmolens of zonneparken, dan krijg je vaak de vraag van bewoners waarom deze op land moeten staan. Kan het niet
Zonnepanelen op monumenten en in beschermd stadsgezicht Willemstad
De gemeente Moerdijk heeft specifieke regels opgesteld voor zonnepanelen op monumenten en in het beschermd stadsgezicht van Willemstad (Noord-Brabant). In het nieuwe beleid ‘Zonnepanelen voor
Gedragscode Zon op grote daken: verbetering van veiligheid, financiering en verzekerbaarheid van opwekinstallaties
Holland Solar, de belangenbehartiger van de Nederlandse zonne-energiesector, heeft de Gedragscode Zon op grote daken gepresenteerd. Hiermee worden duidelijke eisen gesteld aan de installatie van een
Schooldakrevolutie versnelt uitrol zonnepanelen op schooldaken
Landelijk heeft 25% van alle basis- en middelbare scholen zonnepanelen op het dak. Dit is al een stap, maar waarom hebben nog niet álle scholen zonnepanelen? Roebyem Anders richtte precies met deze
Sybrand Frietema de Vries: "Rentmeesters aller landen"
Er is een onzichtbare aanslag gaande op het Friese landschap. Een soort van ‘land grabbing’ op regionale schaal. Deze week stond in het andere ‘FD’, het Financieele Dagblad, dat buitenlandse
Handreiking zonnevelden door Gelderse Natuur en Milieufederatie
De energie- en klimaatopgave waar Nederland voor staat is enorm. Uit alle scenario's blijkt dat zonnevelden daar deel van uitmaken. Inmiddels worden gemeenten overspoeld met aanvragen. Dat is
Kinken in de kabels bij ontwikkeling van zonprojecten
Uit de Lokale Energie Monitor 2019 blijkt dat lokale energiecoöperaties verschillende belemmeringen ervaren bij het ontwikkelen van hun zonneprojecten. Schaarste aan daken, tekort aan netcapaciteit
Zonnepanelen op parkeerruimtes (solar carports): mogelijkheden en voorbeelden
Er zijn nog maar weinig parkeerruimtes in Nederland waar je een overkapping met zonnepanelen vindt – ook wel 'solar carports' genoemd. Terwijl daar veel potentie ligt om zonne-energie op te wekken
Beleidsvisie en toetsingskader voor windenergie
De provincies of gemeenten zijn het bevoegd gezag voor de vergunningverlening voor windparken (Omgevingswet, ruimtelijke ordening). De provincie geeft aan op welke zoeklocaties windontwikkeling in
Unieke plaatsen, unieke projecten: Aandacht voor het gebied plaatsing van windmolens
Houd bij nieuwe initiatieven voor windmolens altijd aandacht voor het gebied waar de molens zijn beoogd. Dat was een terugkerend onderwerp op het Wind op Land-event van de Natuur- en Milieufederaties
Belang van meeprofiterende gemeenschap bij lokale energieopwek
De burger als energie-ondernemer in een razendsnel veranderende omgeving. Het kan, maar het is ook best ingewikkeld. Lokale participatie van burgers bij een windmolen(park), zonnedak of -veld, en de
Al 30 jaar pionieren in energiecoöperaties
In november 2016 verscheen de Lokale Energie Monitor (LEM), de jaarlijkse peiling van HIER Opgewekt en ODE decentraal naar de stand van zaken in de coöperatieve energiesector. De resultaten: 20% meer
Windenergie: Samen Slagen
De gemiddelde aanlooptijd van zeven jaar, de omvangrijke investering en het risico dat plannen vastlopen en sneuvelen is voor de meeste coöperaties reden genoeg om zich verre van windprojecten te
Constructieve zonneladder: in 5 stappen naar lokaal beleid voor een goede inpassing van zonne-energie
De Natuur- en Milieufederaties pleiten voor projecten die 'drievoudig duurzaam' zijn: opwekking van duurzame energie, zorgvuldige inpassing in de natuur en leefomgeving en participatie van de omgeving
Gemeentelijke Leidraad Windenergie. Een voorbeeld uit Voorne-Putten
De gezamenlijke gemeenten op Voorne-Putten ( Brielle, Hellevoetsluis, Nissewaard en Westvoorne) hebben afgesproken uiterlijk in 2040 energieneutraal te zijn. Om dat te bereiken moeten belangrijke
Draagvlak voor windprojecten: van dialoog tot participatie
Het ontwikkelen van een windpark is een ingewikkeld proces waarbij je voor veel punten aandacht moet hebben. Communiceren op de juiste momenten hoort daar zeker bij. Bovendien schrijft de ‘Gedragscode
Effectieve waardedeling bij wind op land vergt tijd en aandacht
Omwonenden die profijt ervaren van een windmolenpark hebben minder weerstand en geven meer steun aan de aanleg van windmolens. Het lokaal delen van opbrengsten (financiële participatie) kan dus een
Wennen windturbines?
Plannen voor een windpark stuiten vaak op verzet van omwonenden en belangenorganisaties. Dit kan tot veel vertraging leiden. Uit verschillende ervaringen blijkt dat weerstand tegen windturbines
Sible Schöne: "Coronacrisis is een tijdelijke dip - zon en wind nemen de energievoorziening over"
Door de coronacrisis is de vraag naar energie lager, waardoor de prijs van benzine, gas en stroom sterk is gedaald. Dat maakt de overgang naar duurzame energie op dit moment natuurlijk lastiger. Maar
50% lokaal eigendom: veelgestelde vragen
In het Klimaatakkoord is afgesproken dat voor grootschalige opwek van hernieuwbare elektriciteit op land gestreefd wordt naar 50% eigendom van de lokale omgeving. In deze Q&A geven we antwoord op de
HIER opgewekt, de podcast SE2 #1 - De Lokale Energie Monitor 2019
Al vijf jaar monitort HIER opgewekt de impact van de lokale energie-initiatieven in Nederland. Dit doen we met de Lokale Energie Monitor. Het is een jaarlijkse spiegel van hoe de coöperatieve beweging
Waarom komen zonneparken in buitenlandse handen?
Het aantal zonneparken groeit hard. Behalve Nederlandse bedrijven en energiecoöperaties zijn er ook buitenlandse investeerders en ondernemingen mee bezig. Via de subsidie die ontwikkelaars van een
Kijktip: Opstandelingen – Hoog spel in Culemborg
Sophie Hilbrand en Erik Dijkstra onderzoeken waarom burgers in opstand komen tegen lokale bestuurders. Sinds de gewelddadige protesten tegen de komst van windmolens in Noord-Drenthe, wil de
Hoe energiegemeenschappen de energiemarkt weer in handen van de burger kunnen brengen
Torenhoge energiekosten, gebrekkig zicht op de herkomst van stroom en de afhankelijkheid van ‘energiereuzen’ maken dat burgers op zoek gaan naar alternatieve energievoorzieningsvormen. Zo ontstaan op
Gedragscode Zon op Land: natuur ontzien en beter rekening houden met omwonenden
Zonne-energie vraagt om een nieuw gebruik van ons landschap en is essentieel om de klimaatdoelen te halen. Tegelijkertijd stuiten ontwikkelaars van zonneparken soms op zorgen en wensen over de locatie
Sleutelrol energiecoöperaties bij vervangen asbestdaken door zonnepanelen
Uit onderzoek blijkt dat energiecoöperaties een sleutelrol kunnen spelen bij het vervangen van asbestdaken door daken met zonnepanelen. Door het saneren van grote asbestdaken te combineren met het
Ruimtelijke toetsingskaders voor windontwikkeling van provincies en gemeenten
Coöperaties met windenergieprojecten hebben op verschillende manieren met de gemeente te maken. De wijze van samenwerken hangt af van de rol die een gemeente heeft. Dat kan zijn: De gemeente
Handreiking ‘Wind- en zonneparken realiseren samen met inwoners’
Je staat als gemeente voor de opgave om de overgang te maken van fossiele naar duurzame energiebronnen. Dus je stelt beleid vast met een eigen gemeentelijk doel en je doet samen met andere gemeenten
De Participatiewaaier in de praktijk
Steeds meer windmolens en zonneparken worden ontwikkeld. Hoe betrek je daar de omgeving bij? De Nederlandse Vereniging Duurzame Energie heeft daarvoor samen met ontwikkelaars, energiecoöperaties en
Grootschalige batterijopslag kan zonder netverzwaring bijdrage zonneparken bijna verdubbelen
Een forse versnelling van de uitrol van hernieuwbare opwek is mogelijk door gebruik te maken van batterijen bij de huidige en geplande zonneparken. Dat concludeert CE Delft in een studie naar de
Buurtbatterij: A neighbourhood battery and its impact on the Energy Transition
While the potential of energy storage to transform the grid has been discussed for long, it has taken years for energy storage systems to gain a legitimate position in the discussion about the actual
Verslag Kennissessie #2.2: Dynamisch stakeholder management
Op 10 juli 2020 was het weer tijd voor een kennissessie warmte georganiseerd door HIER opgewekt samen met Buurtwarmte, deze keer online via Zoom. Zo’n 30 deelnemers van bewonersinitiatieven en
Koning opent ‘bidirectioneel laadsysteem’ in Utrecht
Zijne Majesteit Koning Willem-Alexander heeft op donderdag 21 maart een nieuw, duurzaam energie- en mobiliteits ecosysteem geopend in Utrecht, ontwikkeld door We Drive Solar in samenwerking met
Handreiking Energie Samen: Slimme energiecombinaties in de regio
Het knelt op de elektriciteitsnetten. Maar dat hoeft niet overal tot een stop van duurzame energieprojecten te leiden. Door middel van systeemintegratie zijn er veel mogelijkheden. Het zorgt dat
DNV GL: ‘Er is een rendabele businesscase voor buurtbatterijen’
Kleinschalige energieopslagsystemen die op het net zijn aangesloten, ook wel buurtbatterijen genoemd, beschikken over een rendabele businesscase en spelen een belangrijke rol in de opkomst van
Drie innovatieve manieren om energie op te slaan met zwaartekracht
De zon schijnt niet altijd als je tv kijkt en het waait niet altijd als je je auto oplaadt. En op het moment dat zon en wind hun werk wél doen, kan het elektriciteitsnet al die opgewekte stroom soms
Waar gemeenten aan moeten denken bij het aanbesteden van laadpalen
Gemeenten moeten de komende jaren veel laadpalen plaatsen in de openbare ruimte. Daarnaast komen er een hoop laadpalen op erven en bedrijventerreinen bij. Ook elektrificeert de gebouwde omgeving enorm
Rapport CE Delft: 'Beleidsmaatregelen voor efficiëntere benutting van de elektriciteitsinfrastructuur'
Hoeveel stroom wordt opgewekt en verbruikt, verandert momenteel snel. Dit is een uitdaging voor netbeheerders want de infrastructuur die ertussen ligt is een zwakke schakel. Het lukt niet om die op
Motivaction: Onderzoek Duurzaam Gedrag
In 2018 deed Motivaction in opdracht van Milieu Centraal onderzoek naar het duurzaamheidsgedrag van Nederlanders. Er wordt de afgelopen jaren meer en meer gesproken over duurzaamheid, maar handelen
Leden, buren of inwoners gemakkelijk informeren over wonen zonder aardgas: HIER klimaatabonnement
Wil je als energie-initiatief, gemeente of woningcorporatie aandacht besteden aan communicatie over ‘wonen zonder aardgas’ of 'energie besparen'? Misschien zit je krap in de tijd. HIER heeft haar
Hoe ervaren woningeigenaren de warmtetransitie?
Hoe ervaren woningeigenaren de energietransitie tot dusver? Voor een antwoord op die vraag deed het Sociaal en Cultureel Planbureau onderzoek met een focusgroep. De gesprekken die werden gehouden
Participatie en democratie: Traais Energie Collectief neemt zelf het heft in handen
Hoe lukt het Nederland om drastisch minder aardgas te gaan verbruiken? Met het oog op het Klimaatakkoord moeten we allemaal kijken naar alternatieven. Maar waar ligt de bal: bij de burger of bij de
Webinar terugkijken: Wat komt er allemaal kijken bij een gemeentelijk warmtebedrijf?
Magazine vol voorbeelden en tips voor startende initiatieven
'Jouw buurt aardgasvrij' is een magazine van HIER voor bewoners die met buren aan de slag willen. Het staat vol voorbeelden van andere bewonersinitiatieven, concrete tips en artikelen die het proces
HIER opgewekt, de podcast SE4 #3 - Mensen meekrijgen
Aflevering drie van het vierde seizoen van ‘HIER opgewekt, de podcast’. Podcastmaker Maarten Dallinga is bij de tiende editie van het Evenement HIER opgewekt en staat met inspirerende sprekers stil
Institutionele barrières voor een wijkgebonden warmtevoorziening in Amsterdam: ‘Het moet niet te avontuurlijk worden’
Op basis van het eerste onderzoeksjaar van het ABC-project is een rapport uitgebracht met een analyse van de institutionele barrières voor een wijkgebonden warmtevoorziening in Amsterdam. De
Grote belangstelling voor SCE, claim ruim 70 miljoen
Sinds de openstelling van de nieuwe Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE) op 1 april 2021 heeft de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) 479 subsidie-aanvragen ontvangen. De
Startsubsidie helpt Groningse energie-initiatieven op weg
Lokale energiecollectieven in de provincie Groningen kunnen een startsubsidie aanvragen voor hun lokale energieproject. Met de bijdrage van maximaal 6.000 euro voor opstartkosten en het voor de eerste
Een aardgasalternatief met draagvlak onder bewoners begint bij het juiste buurtteam
In actie komen voor de energietransitie in je eigen woning is voor veel mensen een grote stap. Een te grote stap misschien wel. Wat helpt, is als een groep bewoners zich verenigt en gezamenlijk een
Gemeenten krijgen nieuwe bevoegdheden om zonnepanelen op daken te verplichten
Demissionair minister Ollongren heeft een voorstel voor wijziging van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) naar de Tweede Kamer gestuurd. Ze wil gemeenten nieuwe bevoegdheden geven om het
85 procent van de grote daken in Nederland zijn na kleine aanpassing geschikt voor zonnepanelen
85 procent van de grote daken in Nederland is na een kleine aanpassing geschikt voor zonnepanelen. Dat blijkt uit een nieuwe studie van de TKI Urban Energy (in opdracht van RVO) naar constructieve
Participatiemonitor 2020: 24% van de zonneparken in lokaal eigendom
Uit de eerste editie van de 'Monitor participatie hernieuwbare energie op land' blijkt dat 24% van de zonneparken tot en met 2020 in lokaal eigendom is gebouwd. De monitor is uitgevoerd in opdracht
Aangeboden: praktijkgerichte, begeleide dialoog over samenwerking tussen projectontwikkelaar, energiecoöperatie en gemee…
Lokaal eigendom vraagt om een goed samenspel tussen gemeente, projectontwikkelaar, energiecoöperatie en andere stakeholders. Maar hoe voer je daar het gesprek over, hoe bepaal je ieders rol, hoe maak
Per 1 juli 2021 moeten alle coöperaties voldoen aan de nieuwe Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen (WBTR)
Per 1 juli gaat de Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen (WBTR) van kracht, die bestuur en toezicht regelt voor rechtspersonen en dus ook voor coöperaties en verenigingen. Volgens de wet moeten de
Beschikbare budget SCE-subsidie bijna geheel aangevraagd
Het totaal aan aangevraagde subsidiebedragen schommelt momenteel rond het totale beschikbare budget van €92 miljoen voor de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). Wil je nog een