De Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE) biedt mogelijkheid voor VvE's en andere bewonersgroepen om gezamenlijke zonnepanelen te realiseren. Gemeenten kunnen gebruik van de regeling stimuleren en zo meer collectieve zonnedaken mogelijk maken. In dit artikel lees je hoe je dat doet.
Ongeveer 20% van de geproduceerde stroom in Nederland is opgewekt door de zon. Voor een volledig duurzame energievoorziening, moet Nederland nog veel meer zonnestroom opwekken. Collectieve zonnedaken kunnen daar een belangrijke bijdrage aan leveren, zeker op grote daken van bedrijven en VvE's.
De overheid stelt hiervoor jaarlijks een miljoenensubsidie beschikbaar via de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE). Toch blijft een groot deel van het gereserveerde subsidiebudget onbenut. Dat betekent dat er nog veel kansen liggen om lege daken in Nederland te benutten!
Gemeenten kunnen hierin een belangrijke rol spelen. Door inwoners, VvE's, ondernemers en energiecoöperaties beter te informeren over de SCE-subsidie, kunnen meer lokale initiatieven van de grond komen. Dat draagt niet alleen bij aan meer duurzame energieopwekking, maar ook aan lokaal eigenaarschap en de gemeentelijke duurzaamheidsdoelen.
In dit artikel lees je wat de SCE is en hoe je als gemeente gebruik van de regeling kunt stimuleren.
Veel gemeenten informeren bewoners al over zonnepanelen, maar informatie over gezámenlijke zonnepanelen ontbreekt vaak nog. Om collectieve zon-op-dak te stimuleren, is het belangrijk om ook daarover in goede informatie te voorzien. Informatie over de SCE mag daarin niet ontbreken.
Zie ook: Tips en tools om VvE's op weg te helpen naar een collectief zonnedak
De Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE) is een subsidieregeling van het Rijk voor collectieve projecten waarmee duurzame energie wordt opgewekt. De regeling is bedoeld voor energiecoöperaties en Verenigingen van Eigenaren (VvE's) die gezamenlijk willen investeren in bijvoorbeeld een collectief zonnedak.
Bij een SCE-project werken bewoners, VvE's en soms ook ondernemers, scholen of (sport)verenigingen samen aan de opwek van duurzame energie. De regeling stimuleert lokaal eigenaarschap en betrokkenheid bij de energietransitie.
De SCE staat los van de salderingsregeling voor individuele huishoudens. In plaats daarvan ontvangen energiecoöperaties of VvE's een subsidie voor de duurzame energie die hun installatie opwekt. De regeling loopt tot 1 april 2031. In 2026 is hiervoor €78 miljoen beschikbaar.
De SCE maakt het mogelijk dat energiecoöperaties en VvE's gezamenlijk duurzame energie opwekken, bijvoorbeeld met een collectief zonnedak. Het proces ziet er in grote lijnen als volgt uit:
Uitgebreide informatie over hoe de SCE in zijn werk gaat vind je op www.hier.nu/sce.
Sinds 2014 zien we in Nederland een enorme toename in coöperatieve opwekprojecten. Dit zie je ook in onderstaande figuren afkomstig uit de Lokale Energie Monitor van HIER. De groei is vooral te danken aan de SCE-regeling en haar voorloper: de postcoderoosregeling.
Hoewel het aantal coöperatieve zonprojecten de laatste jaren minder hard groeit dan voorheen, liggen er nog volop kansen om meer zonne-energie op te wekken in Nederland. We zien vijf kansen voor gemeenten om collectieve zon-op-dakprojecten te stimuleren. We bespreken ze hieronder.
In Nederland zijn nog veel grote daken waarop zonnepanelen geplaatst kunnen worden. Uit onderzoek van RVO blijkt dat ongeveer de helft van het dakoppervlak en de parkeerplaatsen van bedrijven en maatschappelijke gebouwen nog niet benut wordt. Een deel daarvan is direct geschikt voor grotere zonne-installaties.
Niet ieder dak is overigens meteen geschikt. Belemmeringen zoals netcongestie of een onvoldoende sterke dakconstructie kunnen een rol spelen. Voor sommige knelpunten biedt de SCE echter een oplossing. Zo kan binnen de regeling subsidie worden aangevraagd voor het versterken van een dak als dat nodig is voor een zonneproject.
Kortom: er is vaak veel meer mogelijk dan wordt gedacht! Weten hoeveel potentieel er in jouw gemeente ligt? RVO biedt een digitale viewer met inzicht in het beschikbare dakoppervlak per regio en gemeente.
Actiepunt: Breng geschikte daken in beeld en verwijs initiatiefnemers naar de SCE.
In vrijwel iedere gemeente zijn bewonersinitiatieven en energiecoöperaties actief die zich inzetten voor de energietransitie. Veel energiecoöperaties ontwikkelen al zon- of windprojecten. Daarnaast zijn er veel bewonersinitiatieven die zich nu nog vooral richten op energiebesparing, maar mogelijk ook interesse hebben in collectieve energieopwekking.
Gemeenten kunnen deze initiatiefgroepen helpen en stimuleren door:
Zo ontstaan nieuwe kansen voor collectieve zonnedaken.
De kaart hieronder laat zien hoeveel energiecoöperaties en bewonersinitiatieven actief zijn in Nederland.
Veel energiecoöperaties hebben ervaring met het ontwikkelen en beheren van collectieve zonne- en windprojecten. Net als huishoudens en bedrijven, krijgen deze energiecoöperaties te maken met negatieve energieprijzen. Door de veranderende energiemarkt zoeken ze steeds vaker naar nieuwe manieren om vraag en aanbod van energie lokaal slimmer op elkaar af te stemmen.
Daardoor verbreden veel energiecoöperaties hun activiteiten. Ze ondersteunen bijvoorbeeld bedrijven, maatschappelijke organisaties en VvE's bij het ontwikkelen van een collectief zonnedak en kunnen de SCE-subsidie aanvragen en het project begeleiden.
Voor gemeenten zijn energiecoöperaties daarom een waardevolle samenwerkingspartner. Door hen actief te betrekken en zichtbaar te maken, kunnen meer lokale zonneprojecten van de grond komen.
Actiepunt: Betrek energiecoöperaties in de gemeente als partner bij nieuwe projecten.
Bron: Lokale Energie Monitor 2025
Veel VvE's beschikken over grote daken die geschikt zijn voor collectieve zonnepanelen. Toch maken VvE's nog weinig gebruik van de SCE. Dat komt onder andere doordat veel de regeling niet kennen of zonnepanelen pas meenemen wanneer ze een breder verduurzamingstraject starten.
Juist daar liggen kansen voor gemeenten. Veel gemeenten ondersteunen VvE's al met informatie, advies of procesbegeleiding rondom verduurzaming. Door de SCE ook onderdeel te maken van die ondersteuning, kunnen meer VvE's de mogelijkheden van een collectief zonnedak verkennen.
Een zonneproject kan bovendien een goede eerste stap zijn in de verduurzaming van een VvE. Een gezamenlijk zonnedak is vaak sneller te realiseren via de SCE-regeling, dan door te wachten tot zonnepanelen ter sprake komen bij bredere verduurzamingsplannen.
Het VvE-verduurzamingsproces is namelijk ingewikkeld. Door een zonneproject los te trekken van de andere activiteiten, breek je het grote complexe proces in stukjes, oefent een VvE alvast met draagvlak en besluitvorming en kan de VvE al een verduurzamingssucces vieren. Ook kan een zonproject financiële middelen opleveren voor toekomstige verduurzamingsmaatregelen.
Wil je VvE's gericht informeren over de SCE? Zie onze communicatietips en -tools om VvE's op weg te helpen naar een collectief zonnedak.
Volgens de gegevens van het CBS zijn er in Nederland bijna 147.000 VvE’s. Het overzicht van het CBS kan heel handig zijn om erachter te komen hoe de VvE’s er in jouw gemeente uit zien. Hoeveel VvE’s zijn er van bepaalde grootte en hoeveel woningeigenaren wonen er eigenlijk in bepaalde VvE’s?
Zo kan je als gemeente je informatievoorziening, communicatie en ondersteuning nog passender maken per VvE-doelgroep. Een VvE met een groter aantal eigenaren heeft doorgaans een groter dakoppervlak en dat is interessant voor collectieve zonnedaken.
Volgens een rondgang langs gemeentes blijkt dat veel gemeentes speciale ondersteuning voor verduurzaming van VvE’s aanbieden. Hieronder vallen informatiebijeenkomsten, cursus, procesbegeleiding, adviesgesprekken en subsidies. Toch blijken verschillende gemeentes moeite te hebben om contact te krijgen met de juiste mensen binnen VvE's (of het contact vast te houden).
Het doorzetten van verduurzamingsmaatregelen binnen VvE’s loopt volgens gemeenten vaak vast op het missen van de juiste basis (een bestuur, een spaarpotje, onderhoud up-to-date of een behoorlijk Meerjaren Onderhoudsplan), complexiteit van het verduurzamings- en besluitvormingsproces, gebrek aan draagvlak of initiatiefnemers en de onwetendheid van bewoners.
Opvallend is dat veel gemeentes binnen de VvE-aanpak focussen op isolatiemaatregelen. Zonnepanelen krijgen als verduurzamingsmaatregel bij VvE's minder aandacht. Dit komt vooral doordat zonnepanelen door de vele negatieve berichten over het verdwijnen van de salderingsregeling en de daarbij (al dan niet foutieve) aanname dat zonnepanelen niet meer rendabel zijn.
Collectieve zonnedaken dragen niet alleen bij aan meer duurzame energie, maar ook aan lokaal eigendom. Bewoners krijgen meer zeggenschap en eigenaarschap over de opwek van energie en delen mee in de opbrengsten. Dat sluit aan bij de ambitie uit het Klimaatakkoord (en de vertaling daarvan in de Regionale Energiestrategieën (RES)) om te streven naar ten minste 50% lokaal eigendom bij duurzame energieprojecten.
Hoewel er inmiddels ruim 1.400 coöperatieve zonprojecten zijn gerealiseerd, vertegenwoordigen deze nog maar een klein deel van het totale zonnevermogen in Nederland. Er is dus nog veel ruimte voor nieuwe collectieve projecten.
Door de SCE actief onder de aandacht te brengen van inwoners, energiecoöperaties, VvE's en lokale organisaties kunnen gemeenten bijdragen aan meer lokaal eigendom én meer draagvlak voor de energietransitie.
Maak je als coöperatie gebruik van de Subsidieregeling Coöperatieve Energieopwekking (SCE)? Dan moet je een reglement opstellen en een deelnemersovereenkomst sluiten met de deelnemende leden. Daarbij
De term Contracts for Difference (CfDs) gonst al een tijdje in de wereld van zonne- en windprojecten. De verwachting is dat deze financieringsvorm de SDE++ voor zon- en windprojecten gaat vervangen
