“Het lijkt meer op zwemmen dan op skiën”, liet een anonieme wintersporter in februari 2016 aan de NOS weten. Het was duidelijk niet het beste jaar om te skiën of snowboarden; het duurde lang voordat er sneeuw viel, en op veel pistes lag lange tijd te weinig sneeuw. Bovendien werd er op een flink aantal plekken sterk afgeraden om off-piste te gaan. Door de milde temperaturen was veel sneeuw namelijk instabiel geworden, wat de kans op verschuivingen en lawines vergrootte.

“Toch verwachten we dat het aantal lawines de komende decennia gaat afnemen door de invloed van klimaatverandering”, vertelt Richard Bintanja, klimaatonderzoeker bij het KNMI in De Bilt. Hij baseert dit op een onderzoek van Franse wetenschappers uit 2014. Zij berekenden op basis van temperatuursprognoses dat er aan het eind van deze eeuw 20 tot 30 procent minder sneeuwverschuivingen zullen plaatsvinden. Vooral op middelgebergte zou een daling optreden. 

Niets meer missen? Schrijf je dan onderaan deze pagina in voor de nieuwsbrief van HIER. 

“Lawines ontstaan vooral als een laag sneeuw door de kou verijst, en er vervolgens een iets warmere periode aantreedt waarin nieuwe, zachte sneeuw valt”, legt hij uit, “Zo’n laagjessysteem maakt dat sneeuw makkelijk kan gaan schuiven.” Vooral op gemiddelde hoogte ziet het ernaar uit dat die eerste periode minder vaak zal gaan voorkomen; het wordt simpelweg vaker mild. Daardoor krijg je minder sneeuw en redelijk egale, stabiele lagen. “Goed nieuws dus, voor de meeste wintersporters.”

Bintanja waarschuwt echter dat dit niet voor het hele gebergte geldt. Op grote hoogtes, boven de 4000 meter, gelden andere regels. “Voorheen was het daar altijd zo koud dat er voortdurend droge sneeuw viel en er dus geen gevaarlijk laagjessysteem kon vormen. Met een warmer wordend klimaat komen warme episodes daar vaker voor. Het lawinegevaar neemt daardoor in die gebieden juist toe.” Maar omdat de Alpen minder hoog- dan middelgebergte herbergen, is de algemene tendens toch dat er in de toekomst minder lawines plaats zullen vinden.

    Volg HIER ook op FacebookTwitter en Instagram!

Verder speelt de hoeveelheid neerslag ook nog mee bij lawinevorming. “De algehele consensus is dat er door klimaatverandering meer neerslag zal vallen”, zegt Bintanja, “Maar omdat het in het laag- en middelgebergte milder wordt, zal dat vaker in de vorm van regen gebeuren. Er zal dus minder sneeuw vallen, oftewel: de grondstof voor lawines neemt af. Ook dit is hoog in de bergen weer anders. Door de extreem koude temperatuur valt het gros van de neerslag daar in sneeuwvorm, waardoor de toegenomen neerslag dus juist een dikker pak oplevert.” In de toekomst kan men dus het veiligste skiën in de middelgebergte. Mits daar dan überhaupt wel sneeuw ligt.

Dit vind je misschien ook interessant: Skileraar Coco vertelt wat er in 40 jaar in de Alpen is veranderd.

De staat van het klimaat

Bovenstaand artikel is gepubliceerd in De staat van het klimaat 2016. In dit boekje maakt HIER bij twaalf gebeurtenissen uit het afgelopen jaar de koppeling met klimaatverandering. 

Bekijk alle artikelen over: