26-02-09

Lovelock schetst klimaatapocalyps

Klimaatverandering zal tegen het einde van deze eeuw het grootste deel van het leven op aarde vernietigen, zegt een toonaangevende Britse wetenschapper. 'We verliezen onze weelderige, comfortabele planeet'.

James Lovelock, inmiddels 89 jaar oud en meest bekend voor zijn Gaia-hypothese, die de aardse biosfeer beschrijft als één ultiem organisme, stelt dat voortzettende temperatuurstijging en verwoestijning grote delen van de planeet praktisch onleefbaar maken.

Wanneer droogte en een toenemend aantal misoogsten een kritiek punt hebben bereikt verwacht Lovelock dat ook mensen in een onderlinge overlevingsstrijd geraken.

‘Het zal dood en verderf op een ongekende schaal zijn, door honger en watertekorten’, zegt Lovelock, die verwacht dat miljarden mensen door ontbering, ziekten en conflicten zullen omkomen.

Tegen het jaar 2040 zullen hittegolven de temperatuur in Europese steden tot 43 graden drijven. ‘Het land zal geleidelijk veranderen in dorre steppe en woestijn. Je kunt het zien als het langzaam oprukken van de Sahara in Europa. En niet alleen Europa, het grootste deel van de wereld gaat in die richting.’

En de vernietiging van natuurlijke ecosystemen ten behoeve van de landbouw, de ontbossing en de ongeremde bevolkingsgroei van mensen en hun vee, hebben allen het probleem verergerd. ‘De huidige emissiereducties kunnen het doemscenario niet meer voorkomen’, aldus de prijswinnende scheikundige, die tijdens zijn actieve carrière onder andere werkte als 'uitvinder' voor NASA. ‘Ik zie niet hoe de pogingen van regeringen over de wereld leiden tot enige significante verlaging van de CO2-uitstoot.’

Negatieve emissie
Voorheen omarmt door de milieubeweging, is de Brit in de ogen van hen inmiddels te radicaal, na een serie controversiële uitspraken. Volgens Lovelock valt het klimaatprobleem bijvoorbeeld niet op te lossen zónder kernenergie en moet zelfs een emissiereductie van 100 procent nog worden aangevuld met vormen van geo-engineering, onder andere ter bevordering van de koolstofopslag, zodat ‘negatieve emissies’ bereikt kunnen worden.

‘Je moet het zien als een supertanker. Die stop je niet door alleen de turbines uit te zetten.’

Lovelock, een voormalige scepticus van doemscenario’s, zegt niet geheel comfortabel te zijn met zijn rol van klokkenluider. Maar de schaal en de snelheid waarmee de crisis nadert zijn zo groot dat hij zich wel móet uitspreken. ‘Ik verbaas me nog steeds over het schijnbare ontbreken van urgentiebesef.’

Alhoewel weinigen Lovelocks politiek incorrecte retoriek hanteren, stemt een zwijgende meerderheid van klimaatwetenschappers inmiddels feitelijk met zijn standpunten in. Onder leiding van de gezaghebbende klimatoloog James Hansen wint de overtuiging dat de atmosferische CO2-concentratie terug moet naar 350 ppm snel terrein.

En laten we wel zijn. Dan is 100 procent emissiereductie inderdaad niet genoeg.




In zijn nieuwste boek, 'The Vanishing Face of Gaia', gaat Lovelock verder in op het voorspelde verlies aan biodiversiteit. Het IPCC verwacht dat een gemiddelde temperatuurstijging van 'slechts' twee graden al zal resulteren in het uitsterven van 30 procent van alle levensvormen. Dat betekent het verdwijnen van miljoenen soorten, de grotere levensvormen voorop. De diversiteit van miljoenen jaren evolutie dreigt daarbij, in een periode van slechts honderden jaren, voorgoed te verdwijnen. Ecologen spreken inmiddels van de zesde grote massa-extinctie.

Het wetenschappelijk tijdschrift PNAS komt volgende maand met een update van 'de stand van de klimaatwetenschap', zoals weergegeven in het laatste IPCC-rapport, uit 2007: nieuwe inzichten stroken met het pessimisme van Lovelock.


© www.hier.nu