Duurzame energie: schoon en onuitputtelijk

Energie is duurzaam wanneer deze aan twee voorwaarden voldoet:
1. Duurzame energie raakt niet op: de energiebronnen zijn in principe onuitputtelijk.
2. Duurzame energie is schone energie. Schoon wil zeggen: CO2-neutraal.

Voorbeelden van duurzame energie zijn talrijk. De belangrijkste zijn: windenergie, zonne-energie, waterkracht, geothermische energie (aardwarmte) en energie die vrijkomt bij de verbranding van biobrandstoffen en biomassa.

(Alhoewel biobrandstoffen duurzame energie leveren, kan grootschalige teelt van energiegewassen niet-duurzaam zijn, met name wanneer deze zorgt voor ontbossing en achteruitgang van biodiversiteit. Ook is voor de productie van sommige biobrandstoffen veel fossiele energie nodig.)

Kernenergie wordt over het algemeen niet tot duurzame energie gerekend. Bij de opwekking van kernenergie komt geen CO2 vrij, maar aangezien er wel nucleair afval ontstaat, kan men het proces niet 'schoon' noemen. Daarnaast is de voorraad uranium op aarde vrij beperkt.

Dat geldt niet voor het proces van kernfusie, waarvoor de grondstoffen onuitputtelijk zijn en waarbij (vrijwel) geen kernafval ontstaat. In de toekomst zou kernfusie daarmee een belangrijke nieuwe bron van duurzame energie kunnen zijn, maar de techniek is voorlopig nog in ontwikkeling (en niet rendabel). Naar verwachting duurt het nog 50 jaar voor deze techniek een bijdrage kan leveren aan de enerigevoorziening.

Afgaande op bovenstaande criteria leveren fossiele brandstoffen géén duurzame energie. De (goedkope) olie- en gasvoorraden zijn beperkt. De vraag groeit sneller dan het aanbod (Peak Oil). Wel zijn er nog grote olievoorraden in teerzanden, onder andere in Canada. De steenkoolvoorraden zijn goed voor ongeveer 1000 jaar het wereldenergiegebruik. Verder bevinden zich op aarde nog grote hoeveelheden methaan in de vorm van gashydraten. Het valt te betwijfelen of deze ooit grootschalig winbaar zullen zijn. Naast de uitputtelijkheid zijn fossiele brandstoffen nog om een andere reden nadrukkelijk niet duurzaam: bij de verbranding van fossiele brandstoffen komen grote hoeveelheden extra CO2 in de lucht, met het versterkte broeikaseffect en klimaatverandering tot gevolg.

Duurzame energie is gewoon voor consumenten beschikbaar. Zo wordt bij de elektriciteitsopwekking voor groene stroom gebruik gemaakt van diverse duurzame energiebronnen. Hetzelfde geldt voor biobrandstoffen, of bijmenging daarvan, zoals biodiesel. Door gebruik te maken van deze mogelijkheden kunnen mensen hun individuele CO2-uitstoot aanzienlijk verlagen.

(Door naast CO2-reductie ook CO2-compensatie toe te passen is het zelfs mogelijk volledig klimaatneutraal te leven.)

© www.hier.nu / Rolf Schuttenhelm