CO2-opslag: er is een weg terug

Een van de meest gehoorde klimaattermen is CO2-emissie, de uitstoot van het broeikasgas CO2. De tegenhanger hiervan is CO2-opslag, het 'wegstoppen' van CO2 (of equivalente koolstofverbindingen) in biomassa of, als gas, in diepe aardlagen. CO2-opslag verlaagt dus de CO2-concentratie in de atmosfeer.

In de natuurlijke situatie zijn beide processen, de emissie en de opslag, min of meer met elkaar in evenwicht, als drijvende processen achter de atmosferische koolstofkringloop.

Sinds de industriële revolutie is er echter sprake van een grote, antropogene, toevoeging van CO2 aan de atmosfeer, door de verbranding van fossiele brandstoffen. De CO2-opslag is in de tussentijd echter niet toegenomen (eerder zelfs afgenomen, als gevolg van voortzettende ontbossing). Het evenwicht van de natuurlijke koolstofkringloop is daarmee verstoord en het versterkte broeikaseffect geboren. Klimaatverandering is het directe gevolg hiervan.

Het belangrijkste middel om klimaatverandering tegen te gaan (mitigatie), is CO2-reductie, ofwel het verminderen van de CO2-emissie. Echter wordt het klimaat uiteindelijk niet beïnvloed door de uitstoot, maar door de concentratie CO2 in de atmosfeer.

Daarom is vermindering van de toevoer inderdaad een oplossing, maar een toename van de afvoer, in de vorm van CO2-opslag) heeft hetzelfde effect: verlaging van de CO2-concentratie (en vermindering van het broeikaseffect).

Ten eerste is het daarom van belang dat het proces van natuurlijke CO2-opslag niet wordt verstoord, bijvoorbeeld door herbebossing en avoided deforestation (het voorkómen van ontbossing). Bomen nemen namelijk terwijl ze groeien CO2 op uit de lucht. In drassige gebieden blijft bovendien ook een groot deel van het dode plantaardige materiaal (bladafval, omgevallen bomen) behouden in het proces van veenvorming.

Daarnaast is er een nieuwe, hoopgevende techniek in ontwikkeling: CCS, of Carbon Capture and Storage. Dit is het afvangen van industrieel CO2, dat daarna ondergronds kan worden opgeslagen, bijvoorbeeld in oude aardgasvelden. Door toepassing van CCS zouden zelfs steenkoolcentrales een stuk schoner kunnen.

De grootste natuurlijke CO2-opslag vindt echter plaats in de oceanen, door fytoplankton. Doordat echter ook veel CO2 oplost in het water, worden de oceanen zuurder. Dit heeft een negatief effect op de totale hoeveelheid plankton, en daarmee ook op de hoeveelheid duurzaam opgeslagen CO2.

© www.hier.nu / Rolf Schuttenhelm